Franse regering laveert tussen oud en nieuw

De nieuwe Franse premier, François Fillon, geeft leiding aan een combinatie van oud en nieuw, rechts en een beetje links. Sarkozy wil daarmee bewijzen dat hij zoekt naar een nieuwe stijl.

Parijs, 18 mei. - Joggend in het bos bespraken president Sarkozy en zijn net benoemde premier François Fillon gistermiddag de laatste ministersposten. Regeren nieuwe stijl in Parijs, en dat blijkt ook uit de samenstelling. Het is een combinatie van oud en nieuw, van rechts met een beetje links. Een ex-premier van Jacques Chirac, Alain Juppé (Milieu), gaat regeren met een ex-minister van François Mitterrand, Bernard Kouchner (Buitenlandse Zaken). En de twee zestigers gaan samenwerken met opvallende ‘ontdekkingen’ van Sarkozy, zoals de 43-jarige ambtenaar van Marokkaanse afkomst Rachida Dati (Justitie).

De regering-Fillon telt vijftien ministers, van wie zeven vrouwen – een mate van gelijkheid die nieuw is in een Franse regering. Regeren zal anders toegaan dan onder Chirac. Om te beginnen wil Sarkozy veel nadrukkelijker dan zijn voorganger dagelijks leiding geven. De afgelopen week werden de gesprekken met de kandidaten niet gevoerd door de aanstaande premier, zoals gebruikelijk, maar door Sarkozy zelf. En deze week is de president persoonlijk druk met werkbezoeken om een reorganisatie voor te bereiden van EADS, het Europese luchtvaartconcern – en niet Fillon of de nieuwe minister van Economie en Financiën, Jean-Louis Borloo (voorheen minister van Sociale Cohesie).

Ook de samenstelling van de regering is geïnspireerd door de behoefte aan een nieuwe stijl. Een linkse minister van Buitenlandse Zaken is een primeur in een rechtse regering. Maar Bernard Kouchner, met 67 jaar tevens de oudste minister, geldt niet als een doorsnee-politicus. Hij is populair bij de Fransen, maar vond nooit echt zijn weg in de PS van Mitterrand, die hij diende als minister van Onderwijs en Gezondheid.

Kouchner onderscheidde zich onder meer als oprichter van Artsen Zonder Grenzen, en later als VN-gouverneur in Kosovo. Er zijn politieke verschillen met Sarkozy. Zo is Kouchner voorstander van Turkse toetreding tot de EU. Hij is er in geslaagd Europese Zaken bij het Quai d’Orsay te houden en de nieuwe staatssecretaris Jean-Pierre Jouyet (ook socialist en huisvriend van de verslagen kandidaat Ségolène Royal) niet direct onder te brengen bij premier Fillon.

Een andere ‘oude’ naam die voor vernieuwing moet zorgen: Alain Juppé (61), tussen 1995 en 1997 premier onder president Chirac, wordt als minister van Staat de nummer twee van de regering. De vernieuwing ligt in zijn portefeuille: Juppé wordt superminister van Milieu, Duurzame Ontwikkeling en Energie. Dat is een opmerkelijke doorstart van de carrière van de voormalige kroonprins van president Chirac die in 2005 uit de opvolgingsstrijd raakte na een veroordeling voor de organisatie van fictieve banen voor Chiracs partij RPR in de gemeente Parijs begin jaren negentig, waarvoor hij een voorwaardelijke celstraf kreeg. Na zijn veroordeling was Juppé een jaar in Canada, waar hij zich tot de ecologie bekeerde. Zijn benoeming moet het nieuwe gewicht van duurzaamheid in het Franse beleid illustreren.

Maar de vernieuwing kent grenzen. Vijf van de vijftien ministers zaten ook in de vorige regering onder premier De Villepin. Onder hen de zwaargewichten Michelle Alliot-Marie (van Defensie naar Binnenlandse Zaken) en Jean-Louis Borloo. Op Financiën en Economie volgt hij Thierry Breton op, die uit de politiek vertrekt. Een van de weinige Sarkozy-getrouwen, Brice Hortefeux, krijgt de omstreden portefeuille Integratie en Nationale Identiteit.

De complete regering op: www.nrc.nl/buitenland