Servië wint, westerse landen klagen

Servië heeft zaterdagavond het Eurovisie Songfestival gewonnen. Westerse landen klagen over Oost-Europese dominantie op het festival.

Het Eurovisie Songfestival is een ongelijke strijd die steeds ongelijker wordt. Tegenover de traditionele Eurovisie-landen, waar de jaarlijkse liedjeswedstrijd tegenwoordig vaak lacherige reacties oproept, staan de Oost-Europese deelnemers die alles op alles zetten om goed tevoorschijn te komen. En ook getalsmatig is het festival door het westen niet meer te winnen. Door de opsplitsing van staten in het oostblok komen er elk jaar weer nieuwe deelnemers bij. Dit jaar werden in de voorronde negen Oost-Europese landen en Turkije naar de finale gestemd.

Servië werd zaterdag de winnaar van het songfestival met de ietwat reli-achtige hymne Molitva – overigens ook het favoriete nummer van veel kijkers in de westerse landen. Bovendien droeg het westen veel bij aan de hoge score voor de Turkse inzending die als vierde eindigde. Volgens Songfestival-kenners wordt in landen als Duitsland, Nederland en Frankrijk nu eenmaal enthousiast en massaal meegestemd door kijkers van Turkse afkomst. Oekraïne werd zaterdagavond tweede, Rusland werd derde.

De hoogst geklasseerde deelnemer uit de traditionele Eurovisie-hoek was Griekenland, dat zevende werd. Het organiserende Finland, de winnaar van vorig jaar, eindigde als zeventiende van de 24 finalisten. Alle andere West-Europese landen bleven in de onderste regionen bungelen, inclusief Frankrijk, Duitsland, Groot-Brittannië en Spanje die van een finaleplaats verzekerd zijn omdat ze de belangrijkste festivaldonoren zijn. Denemarken, Nederland, België, Zwitserland en Noorwegen vielen al in de halve finale af.

Na de puntentelling laaide zaterdagnacht in diverse West-Europese landen opnieuw de discussie op over de toekomst van het festival. Dat het westerse publiek zich door de tegenvallende resultaten steeds minder met het festival kan identificeren, blijkt onder meer uit de Nederlandse kijkcijfers. Donderdagavond, toen Edsilia Rombley namens Nederland aantrad in de halve finale, trok die uitzending nog 1,6 miljoen kijkers. Zaterdag zakte de finale – met 915.000 kijkers – voor het eerst onder het miljoen. Lotto Weekend Miljonairs op RTL4 en Hart van Nederland op SBS6 werden beter bekeken.

Niettemin is de NOS vooralsnog niet van plan de Nederlandse deelname te beëindigen. Wel heeft de NOS-delegatie bij de European Broadcasting Union (EBU) aangedrongen op een onderzoek naar het stemgedrag van de bellende en sms’ende kijkers. Ook steunt Nederland het idee om voortaan twee halve finales te organiseren, zodat nog meer landen kunnen meedoen. Om de westerse belangstelling enigszins op te vijzelen, wordt de Servische winnares deze week op kosten van de EBU op tournee gestuurd. Komende zaterdag hoopt ze te worden toegejuicht in Amsterdam en Almere.

Lees op www nrc.nl/kunst het artikel ‘Zingen is oorlog’ van Kasper Jansen over de zangwedstrijd als politieke krachtmeting.