Duivels spel

Waarom was de bekerfinale afgelopen zondag zo meeslepend? Ajax en AZ hebben een hekel aan elkaar, dat helpt. Tot in de spelerstunnel op weg naar de kleedkamers maakten ze ruzie. Het voorkomen dat de tegenstander de beker zou veroveren leek als een gratis soort winstpremie te werken, met als gevolg een wedstrijd die maar niet wilde vervelen. Waarvoor dank.

Over een andere amusementsfactor is, voor zover ik kan overzien, weinig gesproken. De tactiek. Beide teams speelden met, zoals dat heet, meer mensen achter de bal dan de trainers eigenlijk willen. Het liefste stellen de trainers drie aanvallers op, om redenen die nooit helemaal duidelijk worden – het schijnt van doen te hebben met de ‘ideale veldbezetting’. Wat de veldslag in de Kuip zondag te zien gaf, was slechts twee aanvallers aan beide kanten. Denk nu niet: wat maakt dat uit, twee of drie aanvallers, want zeker in Amsterdam, maar ook in Alkmaar is voetballen met drie aanvallers zoiets als zondags kerkbezoek in Putten. Het moet, anders zwaait er wat. In Putten vreest men de gesel Gods, in Noord-Holland de gesel Cruijffs.

Het aantreden met slechts twee aanvallers leverde AZ dit seizoen veel gewonnen wedstrijden op, en flonkerend spel, maar eigenlijk hoort het niet: men doet het uit nood.

In de strijd tegen dit duivelse spel van AZ greep Ajax zondag naar gelijke wapens, en zie, de helden genoten. Ik denk dat ik dat snap. Een mannetje minder voorin betekent een mannetje meer achter de bal, in min of meer verdedigende stellingen. Als zo’n mannetje dan de bal krijgt, ziet hij vaker een leeg stuk gras voor zich dan bij de ‘ideale veldbezetting’. Een voetballer die een leeg stuk gras voor zich ziet, gaat lekker hollen met de bal en dat is precies wat de spelers van Ajax en AZ deden. Bij de ‘ideale veldbezetting’, waarvan ook bondscoach Van Basten een warm aanhanger is, ziet het mannetje dat de bal heeft relatief veel spelers voor zich, hij raakt al snel ontmoedigd, en houdt in. Bang om de bal te verliezen met zo weinig mensen op de eigen helft. Met als gevolg een eindeloos heen en weer geschuif in de achterhoede. Van Basten wil dat de bal sneller van achteren naar voren gaat, maar zijn verdedigers kunnen dat niet, of durven niet.

Zondag in de Kuip durfden de spelers alles. Ik telde een stuk of tien selectiespelers van Oranje, met een haast on-Hollandse passie en geldingsdrang. Drie dagen later speelden Ajax en AZ ieder een moeilijke uitwedstrijd. Ajax (drie aanvallers) deed het veel slechter dan AZ (twee). Wat de ideale veldbezetting betreft lijkt de conclusie duidelijk. Zondig gedrag wordt beter beloond dan vroom gedrag.