Wrakhout

Hilário zal altijd de soldaat uit Angola blijven, vechtend en zwetend, al lijkt de plek onder de televisie in het café van Conceição zijn laatste nest geworden. Af en toe stapt zijn aangenomen dochter het café binnen om iets te kopen. Conceição heeft haar toonbank volgestapeld met handige dingen – balpennen, vouwparaplu’s en piri-piri’s – of met zomaar lekkere dingen – puddinkjes, chocolademousse.

Bij elke boodschap koopt de aangenomen dochter een kraslot. Ze laat haar nagel over het papier gaan en constateert dat ze niets heeft gewonnen. Zo luchtig mogelijk verlaat ze dan het café. Luchtigheid kan een zware last zijn.

Hilário en zij doen of ze elkaar niet zien. Hilário kijkt al jaren niet meer naar haar om, als je de mensen moet geloven. Zijn aangenomen dochter is hem boven het hoofd gegroeid. Ze is in de war of manziek of allebei. Soms blijft ze weken achtereen onvindbaar, om dan plotseling weer op te duiken voor een klos garen of een puddinkje. Met kraslot.

Vaak schuift de dikke Spanjaard aan bij Hilário. De Spanjaard is op zijn manier ook in dit dorp aangespoeld. Taco heet hij. Samen spelen ze domino aan het ronde tafeltje onder de televisie. Langdurig kijken ze naar hun stenen, zonder een vin te verroeren, om dan met een razendsnelle beweging iets aan de formatie op tafel te veranderen. Niemand ziet wat er is gebeurd, behalve zij.

Ooit was Taco getrouwd met een Portugese uit Vila Pouca. Als een geile aap hinkelde hij achter de karavaan aan waarin zij meeliep. De Portugese is verdwenen en Taco is gebleven. Alle Portugezen kennen het rijmpje met de boodschap dat uit Spanje geen goede wind komt en geen goed huwelijk. Of ze dit beweren omdat in het Portugees ‘wind’ op ‘huwelijk’ rijmt of omdat de ervaring het ze heeft geleerd, ik weet het niet, maar ik neig naar het laatste. Tussen Portugezen en Spanjaarden wringt er iets, en niemand die precies kan benoemen wat. Het ‘iets’ tussen Portugezen en Spanjaarden heeft nog het meest weg van niets. Vuur en ijs, aarde en lucht, dons en kanon kennen meer raakpunten.

De Portugezen vinden de Spanjaarden lomperiken en oneindig veel dommer dan de Portugezen. De Spanjaarden vinden de Portugezen huilerige types en lang niet zo slim als de Spanjaarden. Het Iberisch schiereiland ontstond toen bij het verschuiven van de aardkorst van twee tegengestelde continenten een stuk afbrak, twee stukken die het voortaan met elkaar moesten doen.

De mensen die er op rondliepen hielden een wedstrijd in het op elkaar neerkijken, net zolang tot er niets van de ander overbleef.

Ik stel me Taco met zijn vrouw voor. Zelfs de herinnering aan geilheid is vervaagd. De één is doof en de ander luistert niet. Ze hebben een muilezel als huisdier.

Taco is nu een meubelstuk in Vila Pouca. Een meubelstuk dat zo zwaar is dat je het niet kunt verplaatsen en zo lelijk dat je liever doet of je het niet ziet.

Alleen aan het tafeltje van Hilário lijkt hij altijd welkom. Onder het dominoën praat Hilário over de hel en Taco knikt instemmend.

Gerrit Komrij