Politiek worstelt met de breezer

Minister Ter Horst presenteerde gisteren een aantal vergaande maatregelen om alcoholmisbruik bij jongeren aan te pakken. Het lijkt een proefballon, want collega’s en Kamer wisten nog van niks.

Den Haag, 8 mei. - Iedereen moet zijn bier en wijn straks bij de slijterij halen. Tenminste, als het aan minister Ter Horst (Binnenlandse Zaken, PvdA) ligt. Zij wil licht-alcoholische dranken uit supermarkten weren. Het idee is onderdeel van een reeks voornemens die Ter Horst presenteerde om alcoholmisbruik bij jongeren te bestrijden.

Maar hoe kansrijk is haar voorstel? De collega-ministers hebben nog niet van het idee gehoord, en de eerste reacties uit de Tweede Kamer zijn sceptisch. Een plan zonder steun van het kabinet, en zonder meerderheid in de Kamer: in de Haagse politieke praktijk heet dat een proefballon.

Zo moet je het niet noemen, zegt haar woordvoerder. „Het is een bewuste keus van de minister. Ze vraagt éérst aan gemeenten hoe zij vinden dat alcoholmisbruik bestreden kan worden, in plaats van met het kabinet een plan te bedenken en dat dan aan het lokale bestuur op te leggen.”

Volgens Ter Horst – vorig jaar nog burgemeester van Nijmegen – is het ministerie van Binnenlandse Zaken er om lokale overheden te ondersteunen, zegt de woordvoerder.

En haar collega’s? Minister Klink (Volksgezondheid, CDA) is verantwoordelijk voor het alcoholbeleid, minister Van der Hoeven (Economische Zaken, CDA) zal zich over de economische gevolgen moeten buigen. Op deze ministeries zullen ze niet helemaal verbaasd zijn over de ideeën van Ter Horst, zegt haar woordvoerder: „De ambtenaren daar weten dat het op de agenda staat.” Maar de voorstellen zijn niet met de andere ministers besproken, benadrukt de woordvoerder. Dat komt nu.

Als het kabinet al met voorstellen naar de Kamer gaat, dan zullen Ter Horst en haar collega’s nog veel overtuigingskracht nodig hebben, zo blijkt uit de reacties van coalitiepartijen CDA en PvdA. De Kamerleden zijn natuurlijk blij dat Ter Horst zoveel aandacht geeft aan alcoholmisbruik onder jongeren. Dat het een groot probleem is, daar twijfelt niemand aan. Maar haar oplossingen worden met minder enthousiasme ontvangen. Dat was een jaar geleden ook al zo. De voorstellen van Ter Horst lijken erg op plannen die de vorige minister van Volksgezondheid, Hans Hoogervorst, een jaar geleden al had. Toen liep hij vast op tegenstand van de Kamer. Dat lijkt niet veranderd.

Bier, wijn en breezers uit de supermarkt is „een wel erg rigoureuze maatregel” zegt Kamerlid Cisca Joldersma (CDA), zulke maatregelen zijn wat het CDA betreft „veel te generiek”. Ze twijfelt ook over een ander voorstel van Ter Horst, het verhogen van de leeftijdsgrens voor licht-alcoholische dranken naar 18 jaar. „Laten we eerst maar eens de grens van 16 proberen te handhaven, daar gaat het nog zo vaak mis.”

Lea Bouwmeester (PvdA) ziet de ideeën van haar partijgenoot niet direct als de beste oplossing. Ook zij ziet meer in een betere handhaving van de leeftijdsgrens. De Voedsel- en Warenautoriteit, nu verantwoordelijk voor controles, heeft volgens Bouwmeester te weinig mensen en te veel bureaucratische belemmeringen, om haar werk goed te doen.

Minder kans bij de Kamerleden heeft een derde idee van Ter Horst: niet alleen verkopers die de leeftijdsgrens overtreden zouden strafbaar moeten zijn, maar ook de jongeren zelf. Het CDA heeft het al in het partijprogramma staan. PvdA’er Bouwmeester vindt het strafbaar maken van het kopen door minderjarigen een slecht idee: „Daarmee lok je alleen maar ellenlange discussies uit of iets door een jongere gekocht is of niet.” Volgens Bouwmeester is het veel beter om het bezit onder een bepaalde leeftijd te bestraffen. „Zo kan je ook dat groepje aanpakken dat op een bankje in het park zit te drinken.”