Een hoofdprijs als mooie troost

Ajax won zijn zeventiende beker na een ‘knotsgekke finale’ met strafschoppen.

Ryan Donk eindigde als schlemiel door voor AZ de laatste strafschop te missen.

De bekerfinale was vooraf betiteld als een troostfinale, maar de selectie van Ajax vierde de zwaarbevochten overwinning op AZ als een hoofdprijs. Dol van geluk rende Edgar Davids na zijn beslissende strafschop over het veld van de Rotterdamse Kuip. Even later hield aanvoerder Jaap Stam de zeventiende beker uit de clubgeschiedenis van Ajax omhoog. „De gelukkigste heeft gewonnen”, gaf Ajax-coach Henk ten Cate ruiterlijk toe. „De waarheid is dat AZ de laatste drie kwartier van de reguliere speeltijd en de verlenging beter was dan Ajax.”

Nadat Ajax een serie van zestien elfmetertrappen in zijn voordeel had beslist, kreeg Ten Cate een sms’je van een vriend. „Hij schreef: ‘Dit is geen troostprijs, maar een hoofdprijs als troost.” Met de bekerwinst kreeg het wisselvallige seizoen van Ajax toch nog een beetje kleur. De nummer twee van de reguliere competitie begint woensdag in de play-offs om een plaats in de voorronde van de Champions League tegen Heerenveen. Ten Cate: „We hebben niet eens de tijd te genieten van deze overwinning. Er is nog een huldiging speciaal voor onze supporters. We hebben wat geblesseerden. Huntelaar had bijvoorbeeld last van zijn kuit, maar hij vloog me bijna aan toen ik hem wilde wisselen.”

Zo groot als de vreugde was bij Ajax, zo groot was het verdriet bij het AZ van trainer Louis van Gaal. De ploeg die vorige week op de slotdag van de competitie door een nederlaag bij Excelsior het kampioenschap misliep, greep nu opnieuw naast een prijs. De jeugdige Ryan Donk eindigde als de schlemiel van de avond. De jonge verdediger van AZ was de enige voetballer die een strafschop miste. Met gebogen hoofden verlieten de profs van Alkmaar Zaanstreek het veld. „We grijpen nu overal naast. Wat een mooi seizoen was, eindigt nu eigenlijk als een kutseizoen”, stelde aanvaller Danny Koevermans. Het aangeslagen AZ moet zich nu gaan opladen voor een dubbele ontmoeting in de play-offs tegen FC Twente.

Van Gaal wees erop dat zijn ploeg net als eerder dit seizoen tegen Werder Bremen (UEFA Cup) en Excelsior benadeeld was door de scheidsrechter. „Het afgekeurde doelpunt van Ryan Donk had een strafschop moeten zijn omdat hij werd gehinderd door Gabri. Vervolgens hoorde ik dat Van Egmond vooraf heeft besloten dat de strafschoppenserie op het doel voor het vak van de Ajax-supporters moest worden genomen. Deze man floot de hele wedstrijd in ons nadeel, terwijl Ajax drie keer zoveel overtredingen maakte als wij. Wij hadden wel drie strafschoppen verdiend. We zijn ongelooflijk teleurgesteld.”

Zowel de spelers van Ajax als AZ betitelden de bekerfinale als „een knotsgekke wedstrijd”. Vanaf het eerste fluitsignaal van scheidsrechter Dick van Egmond gaven beide elftallen elkaar niets cadeau. De Belg Moussa Dembélé brak de wedstrijd al na vier minuten open. De spits van AZ maakte na vier minuten na een prachtige actie de 1-0. De talentvolle spits ging langs zijn landgenoot Thomas Vermaelen alsof die er niet stond. De rood gekleurde aanhang van AZ vierde achter het andere doel massaal feest.

Na de openingstreffer ontspon zich een keihard duel. Van Egmond liet bijna zeventig minuten alles toe. Jaap Stam vocht keiharde gevechten uit met Dembélé, Cziommer kreeg enkele aanslagen te verwerken van Gabri. Dit tot grote woede van AZ-trainer Louis van Gaal, die schreeuwend met een kladblok in zijn handen de arbiter tot orde probeerde te roepen. Pas in de 68ste minuut gaf Van Egmond de eerste gele kaart van de wedstrijd aan Klaas Jan Huntelaar.

Van Gaal had zich na twaalf minuten al opgewonden toen Ajax aan een strafschop ontsnapte. John Heitinga haalde Simon Cziommer neer, maar Van Egmond weigerde de bal op de stip te legen. Zes minuten later veerde de aanhang van AZ op nadat Donk de bal in het net tikte. Van Egmond keurde het doelpunt aanvankelijk goed, maar op aanwijzingen van zijn grensrechter annuleerde hij de treffer wegens hands.

Ajax nam naar mate de wedstrijd vorderde steeds meer het initiatief en drukte AZ naar achteren. Onder leiding van de opnieuw sterk spelende Wesley Sneijder speelde de formatie van Henk ten Cate het beste voetbal. Sneijder stond vijf minuten na rust ook aan de basis van de gelijkmaker. De middenvelder speelde Huntelaar vrij die de gelijkmaker binnenschoot. Met gebalde vuisten vierde de spits zijn treffer.

Ajax dreigde AZ in de tweede helft te overlopen. De ploeg van Van Gaal kon niet veel anders dan loeren op een counter. Toch wist Ajax geen grote kansen af te dwingen. Een kwartier voor het einde van de reguliere speeltijd werd Urby Emanuelson om tactische redenen gewisseld. Hij verliet onmiddellijk de Kuip: zijn vrouw stond op het punt te bevallen. In de 88ste minuut raakte Ajax ook Gabri kwijt door een rode kaart. De Spanjaard gaf Demy de Zeeuw een klap. Na de wedstrijd bood hij zijn excuses aan. „Een domme overtreding”, zei Ten Cate. Maar nadat de beker was veroverd, had dat alleen nog consequenties voor de naderende play-offs.