Je mag alles van me weten, behalve...

– Alstublieft: twaalf drumsticks, twee kilo hamlappen en drie lamsracks. Anders nog iets?

– Nee dank u. Afrekenen graag. Hoeveel krijgt u van me?

– Uh, ja. Dat zou dan 21,95 zijn, maar u kunt vanaf vandaag niet langer betalen. Het spijt ons voor het ongemak. Veel plezier met uw barbecue.

Gratis boodschappen doen. Een droom voor de consument, een nachtmerrie voor de winkelier. Toch is dat, als het aan diezelfde winkelier ligt, over zes jaar geen onwaarschijnlijk scenario.

Gisteren stapten het Platform Detailhandel, de Vereniging Nederlandse Petroleumindustrie en Koninklijk Horeca Nederland gefrustreerd uit het overleg met de banken over de aanstaande invoering van een nieuwe geïntegreerde Europees betaalmarkt, opgelegd door Brussel.

„Wij hebben geen enkele invloed”, verklaarde Platform-bestuurder Henk van den Broek zijn besluit. De banken hebben volgens hem de volledige zeggenschap over de wijze waarop die single European payments area wordt doorgevoerd.

Daarbij, vrezen de winkeliers, zullen die banken de uitgifte van hun betalingssystemen (bankpasjes) overlaten aan de grote creditcardmaatschappijen. Daarmee zal de relatief goedkope, en in Nederland zo populaire pinpas, worden afgeschaft ten gunste van de veel duurdere creditcard. Transactiekosten voor elektronisch betalen in winkels, bars en tankstations zullen enorm stijgen. Tot „wel 50 maal zo veel”, aldus Van den Broek.

Dat banken hogere kosten op voorhand zullen doorberekenen aan hun klanten – zowel winkels, als consumenten – bewees de Postbank eind vorig jaar. Die schafte de gratis pinpas af om haar 1,5 miljoen klanten een nieuw overal in Europa toegankelijke pas aan te bieden. En die kost 10,95 euro per jaar.

Henk van den Broek, de broer van Dirk, had een treffende vergelijking in Het Financieele Dagblad. „Als wij een winkel verbouwen gaan we ook niet op de openingsdag de prijzen verhogen met de verbouwingskosten.”

Met het besluit zich terug te trekken uit het overleg riskeren de winkeliers dat de invoering van één betalingsmarkt nu helemáál eenrichtingsverkeer vanuit de banken wordt. Dan rest hun in 2013, wanneer Nederland uiterlijk aan die betaalmarkt moet meedoen, maar één ding: hun kassa’s níét openstellen voor de nieuwe pasjes.

Terug naar contante betalingen dan maar? Dat is evenmin aantrekkelijk, want het opslaan, bewaken, transporteren en wassen van papier- en muntgeld is, zo bleek uit onderzoek van De Nederlandsche Bank, nog veel duurder dan de infrastructuur voor elektronisch betalen.

Philip de Witt Wijnen