Magneet laat mens diep slapen

Slapende mensen kunnen in een diepere slaap raken als een elektromagneet tegen hun hoofd gehouden wordt. De methode laat zien dat diepe slaap van buitenaf opgewekt kan worden. De studie is gisteren online verschenen in het wetenschappelijke tijdschrift Proceedings of the National Academy of Sciences.

Stimulatie met een elektromagneet, door de schedel heen, is een veelgebruikte methode om hersencellen plaatselijk te activeren. De proefpersonen die meededen raakten tijdelijk in diepe slaap, ook als ze op dat moment slechts licht sliepen. Ze moesten daarvoor wel continu met de magneet gestimuleerd worden. In dit geval duurde dat ongeveer een minuut. Mensen die wakker zijn, kunnen niet in diepe slaap gebracht worden.

Tijdens diepe slaap planten trage, intense golven van hersenactiviteit zich voort door de hersenschors en enkele onderliggende hersendelen. In een nacht, waarvan gemiddeld één tot anderhalf uur uit diepe slaap bestaat, passeren zo honderden golven. Aangenomen wordt dat juist de periodes van diepe slaap, die vooral in het begin van de nacht optreden, zorgen voor het verfrissende effect van slaap, en voor het vastleggen van herinneringen.

De onderzoekers, die werkzaam zijn aan de University of Wisconsin in Madison (VS), gebruiken de studie in de eerste plaats om hun eerdere theorieën over diepe slaap te onderbouwen. Met dezelfde magneettechniek toonden ze anderhalf jaar geleden aan dat verschillende gebieden in de hersenschors niet meer subtiel op elkaar reageren als mensen in diepe slaap zijn. De hersenen zijn dan óf alleen lokaal actief, óf het hele brein veert op in een allesomvattende hersengolf.

Dat zagen ze nu weer: de diepe slaapgolven bleven soms in een enkel gebied, soms gingen ze door het hele brein. Magneetstimulatie van wakkere mensen gaf juist een complex patroon van meer en minder intense activiteit.

Opvallend was dat het patroon afhing van het deel van de schors dat gestimuleerd werd: grootschalige, échte hersengolven kwamen er vooral als de sensorimotor-cortex geprikkeld werd. Die is betrokken bij het aansturen en waarnemen van lichaamsbewegingen, maar de onderzoekers wijden over de connectie met die functie niet uit. Prikkeling van het achterhoofd was niet mogelijk omdat de proefpersonen op hun rug lagen.