Enorme wolfsklauw in een kolenmijn

Een groot moerasachtig regenwoud van 300 miljoen jaar oud is bewaard gebleven in het plafond van een kolenmijn in de Amerikaanse staat Illinois. Het woudrestant, tien bij tien kilometer groot, belandde door een aardbeving onder zeeniveau, werd overstroomd en later onder sediment bedolven. Door gaten te boren vanuit het aardoppervlak en met mijnlampen door het diepgelegen gangenstelsel te dwalen, konden Amerikaanse wetenschappers het bos in zijn oorspronkelijke vorm bestuderen.

Stronken van wolfsklauwachtigen met een diameter tot 1,90 meter wijzen erop dat deze planten het bos domineerden. Ze bereikten een hoogte van 30 tot 40 meter. Ertussen stonden metershoge boomvarens en zaadvarens ter grootte van bomen. Moerasachtig regenwoud in Europa zag er destijds hetzelfde uit.

In vergelijking met het moderne oerwoud was dit regenwoud uit het late Carboon (360 tot 300 miljoen jaar geleden) waarschijnlijk erg licht en open, schrijft William DiMichele in een e-mail. Di Michele is verbonden aan het Smithsonian Insititution in Washington en eerste auteur van een artikel over het oeroude regenwoud aan zee dat verschijnt in het meinummer van het wetenschappelijke tijdschrift Geology.

De gigantische ‘wolfsklauwen’ waren voor het grootste deel van hun bestaan kaal. Pas vlak voor hun dood verscheen hun kruin, als ze zich voortplantten. Dit ‘bos van telefoonpalen’, zoals DiMichele het noemt, wijkt sterk af van de geijkte manier waarop moerasbossen uit het late Carboon nu getekend worden of gereconstrueerd in musea. We projecteren daarin volgens DiMichele ten onrechte ons beeld van dicht en donker regenwoud.

Het regenwoud werd bevolkt door primitieve amfibieën en een beperkt aantal reptielen. Deze dieren leefden waarschijnlijk van vis in de vele poeltjes die in deze vochtige omgeving ontstonden. Verder leefden er duizendpoten, spinachtigen en dieren die lijken op moderne libellen.

De onderzoekers ontdekten in totaal vijftig verschillende plantensoorten, een schijntje in vergelijking met de diversiteit van het moderne regenwoud. Volgens DiMichele is het mogelijk dat planten- en dierengemeenschappen uit het Paleozoïcum (542 tot 251 miljoen jaar geleden) minder divers waren. Moerasachtig oerwoud bevat ook nu minder soorten dan oerwoud op het land.