Vooral jongeren wachten tevergeefs op een bus

In Enschede rijden na negen uur lege bussen langs bevolkte bushaltes. „Wordt er gestaakt? Daar hadden ze best wat meer bekendheid aan mogen geven.”

Het is half tien in de ochtend en de vriendinnen Sezen Seri (20) en Jasmijn Jaran (19) wachten in een bushalte bij de Universiteit Twente al enige tijd op de bus die hen terug naar de binnenstad moet brengen. Als er weer een lege bus langsrijdt, begint er iets te dagen. Jasmijn: „Wordt er gestaakt? Daar hadden ze dan best wat meer bekendheid aan mogen geven.” Vorige week, herinneren de studentes zich, hebben ze iets over een staking gehoord. Maar ze vinden het vreemd dat er niets bij de haltes staat en dat de chauffeur van vanmorgen niets over acties heeft gezegd.

Een rondrit door de stad leert dat meer mensen nog na negen uur bij een bushalte staan. Bij het busstation van Enschede lopen ‘OV-ambassadeurs’ Manon Luimes en Jeanette van Gelder van busmaatschappij Connexxion van perron naar perron om reizigers te vertellen dat er tot vier uur ’s middags geen bussen rijden. Luimes: „Behoorlijk veel mensen weten het niet. Vooral jongeren.”

De buschauffeurs hebben zich vanaf negen uur verzameld bij de Enschedese remise. „Wageningen, Arnhem, Duiven, Apeldoorn, Almelo. Alles ligt eruit”, meldt kaderlid Bertus Slomp van FNV Bondgenoten aan een tiental collega’s bij de poort. Zij zeggen dat ze vanochtend alleen maar begripvolle reacties hebben gehad. De passagiers, zegt Slomp, begrijpen dat de acties voortvloeien uit de marktwerking in het openbaar vervoer, die ook voor veel reizigers nadelig heeft uitgepakt. „Hier in Enschede is de dienstregeling toevallig uitgebreid, maar in veel plattelandsgebieden is ze juist slechter geworden.”

Volgens chauffeur Fons („geen achternaam”) heeft marktwerking in het openbaar vervoer geleid tot „dikke bonussen voor managers en slecht materieel”. „Alles moet zo goedkoop mogelijk. Als het niet meer lukt om op het materieel of op de dienstregeling te besparen, zoekt men het bij de chauffeurs.” De chauffeurs hebben afgelopen weekend een brief gehad van Connexxion met de mededeling dat er geen geld is om te voldoen aan de cao-eisen. Een kulverhaal, zegt chauffeur Willem ten Donkelaar. „Ze willen ons een rad voor ogen draaien.” Een hele week actievoeren vinden de Enschedese chauffeurs een geoorloofde manier om de druk op te voeren. „In 1995 hebben we een keer 28 dagen niet gereden”, herinnert Slomp zich.

Bij het Enschedese busstation krijgen drie Duitse studentes te horen dat ze tot vrijdag vervangend vervoer moeten regelen. „Als er geen oplossing komt, kan het langer duren”, zegt OV-ambassadeur Manon Luimes.