Zorgen NS om infrabeheer spoor

NS maakt zich ernstig zorgen over spoorbeheerder Prorail. Aanleiding vormen talloze wisselstoringen de afgelopen weken en het uitlopen van veel werkzaamheden. Prorail erkent de problemen.

„Shit-NS”, scheldt een man die met zware koffers op weg is naar Schiphol. Zal hij zijn vliegtuig missen? De treinen van Enschede naar Almelo rijden weer, maar hebben nog altijd vertragingen, oplopend tot een half uur. De afgelopen drie weken moesten reizigers op het traject het helemaal zonder trein stellen en zich behelpen met busvervoer.

NS voelt zich niet aangesproken. De schuld ligt bij infrabeheerder Prorail, die in Almelo een kapitale fout maakte bij de aanleg van een nieuw beveiligingssysteem. Reizigersvereniging Rover noemt de situatie in Twente typerend voor Prorail. „Het lijkt alsof ze daar mensen met twee linker handen in dienst hebben”, zegt een woordvoerder van Rover.

NS maakt zich naar aanleiding van de problemen in Almelo, uitgelopen werkzaamheden en vele storingen ernstig zorgen over Prorail. „Op zijn zachtst gezegd teleurstellend”, noemt Jacques Huberts, directievoorzitter van NS Reizigers, de lange stremming bij Almelo. „Wij willen een betrouwbare dienstregeling voor onze reizigers, maar dan moet de infrastructuur er ook klaar voor zijn.”

Prorail legt de komende dagen de laatste hand aan de spoorverdubbeling (van twee naar vier sporen) tussen Utrecht en Amsterdam. Dat werk ligt vijf maanden achter op schema. De vertraging was vorig najaar al bekend, zodat NS, die een uitgebreidere dienstregeling op de route al had ingepland, het nieuwe spoorboekje nog op tijd kon aanpassen. Door deze werkzaamheden was er deze week beperkt treinverkeer mogelijk tussen Amsterdam en Utrecht en tot overmaat van ramp ontstond er tijdens de ochtendspits twee dagen achter elkaar een wisselstoring, op dezelfde locatie bij Amsterdam Bijlmer. „Bij deze storingen bleek dat de onderhoudsmonteurs van ver moesten komen en ze anderhalf uur met de auto in de file stonden”, zegt een woordvoerder van NS. „Ondertussen zaten duizenden reizigers vast in treinen die niet voor of achteruit konden.” Hij zegt dat NS „met spanning” uitkijkt naar komende woensdag, wanneer de treinen eindelijk over vier sporen moeten rijden.

NS is ook ontevreden over de IT binnen Prorail. Huberts: „Na de grote computerstoring van april 2005 beloofde Prorail de aanleg van een backupsysteem. Dat is nog steeds niet gebeurd.”

Rover denkt dat er veel meer aan de hand is bij Prorail. Een woordvoerder van de reizigersvereniging legt de kern van het probleem bij een „braindrain” die in het bedrijf plaatshad na de opsplitsing van NS en Prorail in 2002. „Veel van hun goede mensen zijn overgestapt naar ingenieursbureaus”, zegt een woordvoerder van Rover. „Het aanleggen en onderhouden van spoor kan Prorail nog wel, dat is eenvoudig handwerk, maar zodra het ingewikkeld wordt gaan ze de mist in.” Rover vindt dat de bedrijfscultuur bij Prorail openheid van zaken in de weg staat. „Er heerst een sfeer van verbloemen en bagatelliseren. Zo los je het niet op. Bij NS zijn ze zeer kritisch over Prorail, maar dat durven ze niet hardop te zeggen.”

Prorail erkent in een reactie de problemen. „Ja, er zijn computerstoringen en uitgelopen werkzaamheden”, zegt een woordvoerster. „Maar ik wil er ook op wijzen dat de spoorverdubbeling tussen Amsterdam en Utrecht een megaproject is, waar veel bij komt kijken.” De stremming bij Almelo kwam voor Prorail ook als een verrassing. „Wij onderzoeken nog of we het architectenbureau dan wel de aannemer voor de fouten verantwoordelijk kunnen stellen.”

Huberts van de NS toont ook begrip. „Spoorinfrastructuur is gecompliceerd. De volle systeemtest kan pas als de treinen rijden, met het risico op vertraging voor reizgers.” NS daarom dat de ingebruikname van de vier sporen tussen Amsterdam en Utrecht niet meteen vlekkeloos zal verlopen.