Romancier van de revolutionairen

De in Amsterdam geboren romancier en non-fictie-auteur Hans Koning schreef kritisch over Amerika, zijn nieuwe vaderland. Dat stond succes niet in de weg.

Hij was verzetsheld, sterjournalist, nonfictie-bestsellerauteur en veelvuldig verfilmd romanschrijver. Toch is de naam van de Nederlandse Amerikaan Hans Koning in Holland nauwelijks bekend. Vrijdag overleed de als Koningsberger geboren auteur na een kort ziekbed in zijn woonplaats Easton, Connecticut. Hij werd 85 jaar.

Hans Koningsberger werd geboren in Amsterdam, waar hij aan het begin van de Tweede Wereldoorlog wis- en natuurkunde studeerde en in het verzet terechtkwam. Na zijn vlucht naar Engeland werd hij officier en vertaler in het Britse leger, dat hij na de bevrijding verliet om redacteur te worden bij De Groene Amsterdammer. Voordat hij zich in 1952 definitief in New York vestigde, presenteerde hij een cultureel programma voor Radio Jakarta.

Koningsberger, die zijn naam in 1970 wijzigde in Koning (en die in 1978 Amerikaans staatsburger werd) debuteerde als romancier in het Nederlands, met De laatste vrouw (1954). Daarna schreef hij direct in het Engels – met groot succes in Amerika, ondanks zijn kritische houding naar aanleiding van onder meer de Vietnam-oorlog. Succesrijke romans als A Walk with Love and Death (1961) en The Revolutionary (1967) werden verfilmd met respectievelijk Anjelica Huston en Jon Voight in de hoofdrol. Konings bekendste roman is Death of a Schoolboy (1974), over Gavrilo Princip, de student die het startschot gaf voor de Eerste Wereldoorlog; maar hij oogstte ook lof voor zijn ontmythologiserende studie over Columbus (1976).

In 1998 verscheen Konings twaalfde roman Pursuit of a Woman on the Hinge of History. Corine Vloet schreef daarover in deze krant: „Net als in zijn eerdere werk gaat het hier om een licht-surrealistische vertelling over een eenzame buitenstaander die door de omstandigheden tot revolutionaire actie wordt gedwongen, en onmogelijke idealen koestert die ook wel eens waanvoorstellingen zouden kunnen zijn.”