Een gewoon relatiedrama

Door ’t Stof (The Mercy Seat), van Neil LaBute, door Toneelschuur Producties en Onafhankelijk Toneel. Regie: Mirjam Koen. Tournee t/m 1/6. Info: www.ot-rotterdam.nl.

Als de vrouw haar laarzen uittrekt valt er fijn gruis uit. Het is een verwijzing naar de ramp die zich zojuist heeft voltrokken: Door ’t stof speelt zich een dag na de vliegtuiginslagen in de Twin Towers af. In plaats van naar haar werk in een van de torens te gaan had topmanager Abby thuis een rendez-vous met haar werknemer Ben. Hij wil er met Abby vandoor en hoopt dat zijn vrouw denkt dat hij dood is; hij neemt zijn gsm niet op.

De New-Yorkse toneelschrijver Neil LaBute prikt de mythe door dat alle slachtoffers van elf september helden waren en zijn. Er waren ook mensen die van de situatie profiteerden – een waarheid die bij de première van LaButes drama, een jaar na de ramp, in de VS hard aankwam. Maar hoe zit dat hier? Door ’t stof is nauwelijks meer dan een gewoon relatiedrama. Actrice Ria Marks haar rol fungeert slechts om de man te ontmaskeren en dat boeit niet lang. Fabian Jansen, tevens de vertaler van het stuk, speelt die laffe man. De 23-jarige acteur kan zich laten gaan en hij kan ook fluisteren. Maar zijn talenten zijn te veel op hemzelf gericht. Deze enscenering van Mirjam Koen vraagt om geloofwaardig op elkaar reagerende spelers. En om een regisseur die het contrast tussen de non-tragiek van de personages en de tragiek van de ramp beter voelbaar maakt.