Italiaanse ophef over Afghaanse onthoofdingen

In Italië is beroering ontstaan over de toedracht rond de ontvoering en de vrijlating van Italiaanse journalist in Afghanistan. De oppositie verwijt de regering lichtzinnigheid.

De in Afghanistan ontvoerde Italiaanse journalist Daniele Mastrogiacomo mag dan met succes zijn vrijgekocht door Rome, de affaire blijft de gemoederen beroeren – zeker nu steeds meer details over de toedracht bekend worden.

De Italiaanse regering moet zich vandaag in het parlement verantwoorden voor de wijze waarop ze de verslaggever van dagblad La Repubblica vrij kreeg. Volgens de Talibaan-ontvoerders werd daar twee miljoen dollar voor betaald.

En gisteren zag de Italiaanse hulporganisatie Emergency zich genoodzaakt haar 38 medische hulpverleners terug te trekken uit Afghanistan. Emergency bemiddelde in de affaire, maar wordt beticht van dubbelspel.

Daniele Mastrogiacomo werd maandag 5 maart ontvoerd, tezamen met zijn chauffeur Sayyed Agha en zijn tolk Adjmal Nashbandi. Hij was op reportage in de provincie Helmand in het zuiden van Afghanistan.

De journalist kwam twee weken later vrij in ruil voor het losgeld plus de vrijlating van vijf Talibaan-strijders die de Afghaanse regering gevangen hield. Onduidelijk is of zijn metgezellen ook onderdeel zouden zijn van de ruil.

Bij zijn terugkeer in Italië vertelde Mastrogiacomo dat zijn chauffeur al kort na hun ontvoering was onthoofd. Begin deze week doken daarvan schokkende video-opnamen op, die dinsdagavond (gedeeltelijk) werden vertoond op de Italiaanse tv. Twee dagen eerder, zondag, werd bekend dat zijn tolk ook was onthoofd.

Beide onthoofdingen voedden in Italië de ophef. De oppositie verwijt de centrumlinkse regering-Prodi „lichtzinnigheid en amateurisme” en de deur naar nieuwe chantage te hebben opengezet.

En ook in de boezem van de regering bestaan daarover twijfels. Zo vroeg de Italiaanse minister van Defensie, Arturo Parisi, die buiten de deal met de Talibaan-ontvoerders was gehouden, zich bezorgd af of „de politieke prijs die we hebben betaald in de toekomst niet nog flink zal oplopen”.

De Italianen onderhandelden met Mullah Dadullah, commandant van de Talibaan in het zuiden en broer van een van de vijf vrijgekomen Talibaanstrijders. In de contacten zou Rahmatullah Hanefi, hoofd van het hospitaal van Emergency in Lashkar Gah, een sleutelrol hebben gespeeld.

Hanefi werd kort na Mastrogiacomo's vrijlating (19 maart) gearresteerd. Hij wordt ervan verdacht een stille vennoot van de Talibaan te zijn. „We zoeken uit of hij niet verantwoordelijk is voor de val waarin Mastrogiacomo is gelopen”, aldus het hoofd van de geheime dienst, Aminullah Saleh, in de Corriere della Sera.

President Hamid Karzai zegt door Rome onder „zware druk” te zijn gezet mee te werken aan de deal. „Ik kon niet anders. De eerste minister [Prodi, red.] heeft me verschillende keren gebeld om me duidelijk te maken dat zijn regering dreigde te vallen bij een stemming over de aanwezigheid van de meer dan 1.800 Italiaanse militairen in Afghanistan”, aldus Karzai in de Franse krant Libération.

Daarentegen ontkent regering-Prodi ten stelligste verlenging van de missie in Afghanistan te hebben gekoppeld aan de vrijlating van Mastrogiacomo.

Directeur Gino Strada van Emergency, tenslotte, verwijt Karzai en Prodi boter op hun hoofd te hebben. Ze wisten dat zijn medewerker Hanefi een vertrouweling is van de Talibaan. Want wie arrangeerde in november de vrijlating van de Italiaanse fotograaf Gabrielle Torsello? Hanefi dus, tegen hetzelfde tarief van twee miljoen dollar.