Borreltafel op televisie

Lennart Booij is debatleider van een programma dat de opvolger is van Het Lagerhuis.

Het format is gewijzigd: de panelleden zijn voortaan ingedeeld in twee kampen.

Lennart Booij: „De losse houding en professionaliteit van CNN-presentator Larry King bewonder ik.” Foto Roger Cremers Nederland, Amsterdam, 10-04-2007 Lennart Booij, Programmamaker en ondernemer. PHOTO AND COPYRIGHT ROGER CREMERS Cremers, Roger

Het was een arena waar onconventionele of juist politiek correcte meningen over en weer vlogen. Met in het panel een onbevangen Hagenees, felle gesluierde dames en bestropdaste ondernemers, trok het VARA-programma Het Lagerhuis bijna een miljoen kijkers. Toch stopte het programma onder leiding van Paul Witteman en Marcel van Dam in 2005. Vanaf zaterdag is het debatprogramma weer terug op tv, met de nieuwe naam ‘VARA’s Nieuwe Lagerhuis’ en een nieuwe presentator: Lennart Booij.

De 36-jarige debatleider hoeft maar één trap af te dalen om in het afgesproken café aan de rand van de Amsterdamse Jordaan binnen te lopen. Boven huist het kantoor van campagnebureau Booij, Klusman en Van Bruggen (BKB). Samen met collega Erik van Bruggen richtte hij in 1996 de politieke beweging Niet Nix op, die destijds de ingeslapen PvdA wakker wilde schudden. Na een mislukte gooi naar het voorzitterschap van die partij werd de beweging opgeheven, en leidt het PvdA-lidmaatschap van Booij nu een ,,snurkend bestaan”.

Booij is altijd actief gebleven als debatleider en maker van het interviewprogramma Krachtstroom en het Amsterdams discussieprogramma De Publieke Arena bij AT5. Door deze ervaring vermoedt hij te zijn uitgekozen als presentator van het debatprogramma. „Eigenlijk kan Het Lagerhuis makkelijker te leiden zijn: de panelleden zijn van tevoren geselecteerd en gemotiveerd, iets wat ik als debatleider bij congressen niet altijd aantref. Dan moet ik ambtenaren steeds opzwepen om een discussie gaande te houden.”

Het format van Het Lagerhuis is iets gewijzigd: de panelleden zullen wekelijks worden ingedeeld in twee kampen. De eerste vier keer zal allochtoon tegenover autochtoon strijden, daarna jong tegenover oud. Wat is een allochtoon? „Tja, dat is natuurlijk een oeverloze discussie. We hebben maar geprobeerd de definitie aan te houden zoals die in de volksmond wordt gebruikt: iemand met een kleurtje en van bijvoorbeeld Surinaamse, Turkse of Marokkaanse afkomst.”

Toch wordt het niet een poging om stereotypen te bevestigen, zegt Booij: „Dit soort indelingen bestaan nu eenmaal aan de borreltafel. We laten het gewoon zien. Het gekke is dat het juist andersom werkt. Als we mensen indelen in twee groepen valt juist op hoe verschillend de personen zijn binnen de groep. Stel dat we gaan discussiëren over godsdienst, dan kunnen de meningen binnen de groep ‘allochtonen’ zich uitsplitsen in die van een liberale Turk, een streng gelovige Marokkaan of een Christelijke Armeniër. Dat pakt verrassend uit.”

Ook wordt een ‘prominente gast’ – bijvoorbeeld een minister – niet langer gevraagd als jurylid, maar gaat hij of zij zich actief mengen in het debat. Aan het slot van de uitzending zal de gast ook plaatsnemen in een van beide panels – en moet dus kleur bekennen.

Het is verleidelijk in de PvdA’er een opvolger van Marcel van Dam te zien, hoewel Booij zeker weet dat je geen PvdA-lid hoeft te zijn om Het Lagerhuis te kunnen presenteren: ,,Ik ben gewoon mezelf. Als presentator hoop ik een soort losheid uit te stralen, en toch berescherp te blijven. Die nonchalante houding en professionaliteit van bijvoorbeeld CNN-presentator Larry King bewonder ik.”

Het Lagerhuis ziet Booij als een kans om vorm te geven aan het maatschappelijk debat. „Ik hoop dat kijkers zich beter kunnen verplaatsen in een ander en hun mening kunnen scherpen. Mensen hebben heldere opvattingen, maar kunnen vaak niet beargumenteren waaróm ze die mening hebben.”

De afwezige discussie over de Europese Grondwet noemt Booij als voorbeeld van de gebrekkige debattraditie in Nederland. „Die is wel te verklaren hoor. We hebben een nogal ‘eigenheimerige’ cultuur. Pas sinds de ontzuiling is er ruimte voor debat. Het gaat wel beter merk ik, op scholen leren kinderen ook vaker argumenten te zoeken voor hun stellingen.”

Het leven van Booij staat ook sinds zijn middelbare schooltijd in het teken van debatteren. „Op school was ik voorzitter van de leerlingenraad en later ook van het Landelijk Aktie Komitee Scholieren (LAKS). Ik heb nooit meegedaan aan clubjes of het naspelen van de VN. Het moest altijd echt zijn, en bij het LAKS was het ook echt: daar gingen we in debat met de staatssecretaris. Het hoort gewoon bij mij om de discussie aan te gaan. Maar ik zie mezelf niet als bemoeizuchtig of betweterig, het onderwerp moet me wel raken. Als ik en mijn dochter meermalen een taxi wordt geweigerd omdat het ritje te kort is naar de zin van de chauffeur, dan schrijf ik in de krant een vlammend ingezonden stuk.”

VARA’s Nieuwe Lagerhuis: vanaf zaterdag 14 april, 21.10 uur live uitgezonden op Nederland 2.