Fout en lollig

Fijn zicht op de president. En de humor van een geheim dinergenootschap.

Karl Rove rapt Foto Margriet Oostveen Oostveen, Margriet

Na de New Orleans Salade en de Texas Haasbiefstukjes moet Bush. Als de kersenbloesem bloeit, maakt de president altijd grappen op een paar galadiners. En het is al drie jaar geleden dat hij te gast was bij de vereniging van radio- en televisieverslaggevers in het Hilton.

Toen vertoonde Bush het filmpje waarin hij lollig op zoek ging naar Iraakse massavernietigingswapens. De wereld viel over hem heen.

Tafel 64 staat mooi naast het middenpad, met fijn zicht op de hoofdtafel. Niet dat we zelf achterover hangen, in onze gehuurde smokings en avondjurken. Maar de president zit daar stijf als een opgezet dier. Iedere minuut komt op televisie. De vork van Laura Bush draait rondjes over haar bord.

Bij de Mississippi Mousse staat de president op. Een jaar geleden, begint hij, vond 30 procent van de Amerikanen mij nog in orde. Aha, de veilige weg. Deze grap („O, goeie oude tijd!”) was vorig jaar bijna precies zo bedacht voor het diner van Witte Huis-verslaggevers.

Zilveren koffiekannen komen op ruim tweehonderd tafels tijdens een act van televisiekomieken. Ze pikken Karl Rove uit de zaal. Karl Rove, de topstrateeg van Bush, onder meer het brein achter het verraad van CIA-spionne Valerie Plame.

Rove moet meedoen met een rapnummer. „I am MC Rove!”, gilt hij bij wijze van refrein.

Dol! „I am MC Rove!” Juichen! Het huppend mannetje gooit zijn armpjes in de lucht! Het is een ontstellend gezicht. Tweeduizend journalisten aan de voeten van één van de foutste mannen uit het Bush-tijdperk.

Drie dagen later krijgt de Gridiron-avond veel minder publiciteit. De Gridiron Club is zo exclusief dat verslaggeving van het diner onmogelijk wordt gemaakt. Terwijl de slechts 65 actieve leden allemaal van de pers zijn. Zij mogen maximaal twee kaarten à 700 dollar voor hun eigen diner kopen en vragen daar dan de machtigste mensen van de stad te gast. Ook hier zit de president gewoonlijk aan – dit jaar bij hoge uitzondering niet, omdat hij met de Braziliaanse president in Camp David is. Vicepresident Cheney komt. En ministers, congresleden, leden van het hooggerechtshof.

Dankzij Helen Thomas (86), veteraan van de Witte Huis-verslaggevers, krijg ik toch veel te zien. Zij zorgt voor toegang bij de generale repetitie van het diner. De leden van de Gridiron Club voeren altijd een muziekproductie op. Fotograferen is verboden.

In een met journalistieke adel gevulde ballroom van het Renaissance Hotel lijkt de gemiddelde leeftijd niet lager dan zestig. De conservatieve columnist Robert Novak ijsbeert rond, in Nederland vooral bekend uit zijn CNN-tijd (‘Crossfire’), in de VS roemrucht sinds zijn rol in de affaire rond Valerie Plame. Novak was de eerste die opschreef dat zij volgens hoge regeringsfunctionarissen (MC Karl Rove,) voor de CIA werkte.

Dit is niet helemaal het moment om daarover te beginnen. Robert Novak bereidt zich voor op zijn rol. Het Gridiron Diner dan? „Totale frivoliteit zonder enige andere waarde”, mompelt Novak. „Uitsluitend bedoeld voor een heleboel plezier. Tikkeltje uit de hand gelopen. Ook met het oog op de kosten. Maar een pret dat we hebben!”

Er is kritiek op de Gridiron Club. Mensen vinden dat dit niet meer kan. De Gridirons zouden zich nog altijd gedragen als in oprichtingsjaar 1885, toen journalisten en machthebbers ’s avonds nog samen uit gingen.

Toch blijkt de Gridiron-humor stukken draaglijker dan „MC Rove”, want dit is echt satire. De omgekeerde wereld, een spiegelspel – en dat aandoenlijk onvast gezongen, ruim twintig liedjes op de wijs van Amerikaanse klassiekers, en gehuld in peperdure, buitenissige kostuums.

Voor de pauze krijgen de Democraten, daarna de Republikeinen een beurt. In het nummer ‘When you are good to mama’ komt bijvoorbeeld Helen Thomas dansend op als inhalige Nancy Pelosi, de zich met kleinkinderen omringende speaker of the house achter wie een harde dame schuilt: „If you give to Nan-cy, Nancy gives to you.”

En in het Republikeinse deel staat plotseling Darth Vader, het Kwaad uit Star Wars, in het licht. Zijn zwarte helm gaat af en drie kinderen in de zaal slaken een gil: het is hun opa, Robert Novak, in zijn rol van vicepresident Cheney . Dapper werkt Novak zich door het lied ‘It’s not easy being mean’ heen: „You must hold strong, when you’re wrong”.

Dat juist de bekritiseerde Novak, met zijn sleutelrol in het Plame-schandaal, deze regels zingt. Over Cheney. In dat pak. Is dit staaltje Gridiron-humor nog te volgen? De leden in de coulissen maken nu al naar lucht happende slappe lachgeluiden. En dan moet de volgende glansrol van Helen („Ik doe altijd hoofdrollen”) Thomas nog komen: Kim Jung II, in de As van het Kwaad-sketch.