Kampen om homo’s te genezen

In de VS trachten christelijke groepen homoseksuelen te ‘genezen’. „Ik was als een vogel die uit zijn kooi vloog.”

In de Verenigde Staten zetten christelijke groeperingen zich in toenemende mate in om de homoseksueel te bekeren. Of liever: te genezen. Want homoseksualiteit wordt door vertegenwoordigers van de ex-gay-movement niet alleen beschouwd als een zonde, maar ook als een ziekte. En net als andere ziektes, redeneert de beweging, is homseksualiteit te genezen. Daartoe zijn in Amerika ruim honderd klinieken opgericht en zijn tal van zelfstandige therapeuten actief. Een aantal van deze ‘homogenezers’ komt aan het woord in de onthutsende aflevering Gay Conversion van de CNN-serie ‘World’s Untold Stories’ die dit paasweekeinde wordt uitgezonden.

Opmerkelijk is dat alle therapeuten in de documentaire van Mark Simkin zelf ooit homoseksueel waren en nu ware family men zijn. Neem Richard Cohen, aangekondigd als een van de gezaghebbendste ‘gay conversion’-therapeuten van Amerika. Van zijn voormalige homoseksualiteit getuigt een foto van hem naast een man wiens gezicht onherkenbaar is gemaakt. Dan kijkt de camera mee bij Cohens sessie met Lee, een zwarte homoseksueel met dreadlocks en een broek met camouflagepatroon. „Lee is gay, maar hij heroriënteert zich op zijn seksualiteit”, luidt het commentaar.

„Je moet terug naar de jongen die je ooit was”, houdt Cohen zijn cliënt voor. Lee moet zijn sindsdien ontwikkelde identiteit met behulp van een tennisracket en een kussen letterlijk van zich af slaan. „Hij moet de gevoelens die in hem gevangen zijn naar buiten brengen”, legt de therapeut uit. Volgens Cohen is seksualiteit niet iets wat een mens willoos ondergaat, maar waarvoor kan worden gekozen. Hijzelf ervoer zijn keuze voor de heteroseksualiteit en zijn verdwenen behoefte aan mannen als een bevrijding: „Ik was als een vogel die uit zijn kooi vloog.”

De CNN-documentaire stipt ook de politieke invloed aan die van de christelijke lobbygroepen uitgaat. Ze verspreiden hun boodschap via populaire radiostations en proberen op scholen in het lesprogramma te laten opnemen dat homoseksualiteit niet aangeboren is. Een organisatie als Focus on the Family heeft een aparte divisie Homoseksualiteit, waarvan ex-homo Mike Haley directeur is. „Als ik twintig jaar geleden een gespierde man zag, wilde ik met hem slapen”, zet Haley uiteen, „maar nu denk ik: had ik maar zulke spieren.” Tijdens een lezing op een conferentie over gay conversion betoogt hij dat dertig procent van de homoseksuelen die in therapie gingen daadwerkelijk genazen.

Ondertussen demonstreren buiten tientallen christelijke homo’s met teksten als: God loves you as you are en It’s OK to be gay. Er is inmiddels ook een actiegroep die de strijd met de ex-gay-movement aanbindt. „Mensen worden misleid voor politiek en geldelijk gewin”, zegt Wayne Besen, de voorman van de groep. „Bovendien zijn de technieken, gebruikt bij deze ‘heroriëntatie’, laakbaar en gevaarlijk.” Volgens Besen stoelt de hele beweging op haat, veroordeling en discriminatie van homoseksuelen: „Deze beweging voorziet homo’s van een stigma. Mensen gaan zich ervoor schamen en worden daardoor gedwongen om te willen veranderen.” Besen meende ooit zelf met behulp van een hypnosetherapie op cd van zijn geaardheid af te moeten komen. Hij luistert nog eens naar de therapie. „Je bent klaar om te veranderen’’, horen we een ontspannen stem zeggen. En even later: „Seks hebben met een vrouw is geweldig… Je bent echt blij met je nieuwe seksualiteit… Homoseksualiteit is een gesloten hoofdstuk.”

Een nog krachtiger anti-geluid wordt vertolkt door dominee Mel White, die zich gedurende enkele decennia van zijn homoseksuele gevoelens probeerde te bevrijden. Hij onderging alle hiertoe beschikbare therapieën, tot elektroshock en exorcisme aan toe. Nu is hij gescheiden, leeft samen met een man en houdt cursussen om homoseksuelen zelfbewust te maken. Hij waarschuwt fel voor de gevaarlijke boodschap van de ex-gay-movement: „Mensen voelen zich als een mislukkeling als blijkt dat God ze niet kan veranderen. Dan vinden ze dat ze dood moeten.” Hij vertelt van homo’s die om die reden zelfmoord pleegden: „Ze lieten brieven achter waarop stond dat ze niet meer met God en ook niet meer met zichzelf in het reine konden komen.”

Ook wordt aandacht besteed aan de ‘klinieken’ die volgens CNN veel weg hebben van kampen. Een behandeling kost hier 2.500 dollar voor twee en 6.000 dollar voor zes weken. Ex-cliënt Lance Carroll, voor wie de behandeling niet het door zijn ouders gewenste resultaat opleverde, vertelt over de uiterst strenge huisregels: geen tv, krant, muziek of boek. Volgens hem is de therapeutische aanpak gebaseerd op het conditioneren van schaamte: „Er is iets verkeerd gegaan met je en dat moet je daar herstellen.”

Gay Conversion is al met al een verontrustend bericht van de frontlinie in de strijd om de zelfbeschikking in Amerika.

CNN, vandaag 20.00 u., zaterdag, 13.00 u en 00.00 u., zondag 23.00 u.