Spel voor koopman en voor dominee

De Europese Commissie wil dat ook voor het gokken de regels van de interne markt gelden.

Nederland houdt vast aan een eigen gokbeleid.

Hans van Haarlem speelt een ‘handje’ poker. Foto Roger Cremers Nederland, Amsterdam, 04-04-2007 Hans van Haarlem, internetpoker speler. PHOTO AND COPYRIGHT ROGER CREMERS Cremers, Roger

„Scandinaviërs zijn gek, wilde pokeraars. Maar ook Italianen en Fransen hebben geen flauw benul waarmee ze bezig zijn.” Maandagavond tegen tienen. Op een studentenetage in de Amsterdamse Pijp zit Hans van Haarlem (25) voor twee 24 inch computerschermen. Op www.everestpoker.com speelt hij nog een paar ‘handjes’. „Want”, zo verklaart de gesjeesde student, „na een middag op het terras moet er ook nog even ‘gewerkt’ worden.”

Gokken op het internet; een legaal aanbod, zoals Holland Casino dat in de fysieke wereld verzorgt, is er niet. Maar daar komt verandering in als de Eerste Kamer nog voor de zomer over een wijzigingsvoorstel van de Wet op de kansspelen beslist. Het ministerie van Justitie wil voor een proef van drie jaar het monopolie van het staatsbedrijf Holland Casino met de virtuele wereld uitbreiden.

En dat terwijl het Nederlandse kansspelenbeleid binnen Europa omstreden is. Zonder vergunning mag een bedrijf in Nederland geen casinoactiviteiten exploiteren. In de praktijk verleent de overheid de enige vergunning altijd aan Holland Casino, wiens inkomsten terugvloeien in de staatskas. Buitenlandse bedrijven hebben hierdoor op de Nederlandse markt het nakijken en dat is een inbreuk op het vrij verkeer van diensten binnen de EU.

Dat vindt tenminste een aantal Europese aanbieders van off- en online gokdiensten die hierover bij de Europese Commissie hebben geklaagd. De Commissie is daarom een inbreukprocedure begonnen en heeft de Nederlandse regering vorige maand schriftelijk om opheldering verzocht. „In beginsel is gokken een nationale aangelegenheid, maar het mag niet zo ver gaan dat op oneigenlijke gronden de deur voor buitenlandse exploitanten wordt dichtgehouden”, zegt een woordvoerder van eurocommissaris McGreevy (interne markt).

Nederland stelt zich evenwel op het standpunt dat de gokmonopolies van bedrijven zoals Holland Casino en de Lotto gerechtvaardigd zijn om „dringende redenen van algemeen belang”, zoals het voorkomen van gokverslaving, consumentenbescherming en het tegengaan van illegaliteit en criminaliteit. Over deze zogenoemde kanalisatiegedachte heeft pokeraar Van Haarlem zo zijn eigen gedachten. „Dat is toch om van te kotsen”, zegt hij terwijl hij met een paar muisklikken behendig zijn inzet met 30 dollar verhoogt op één van de vier speeltafels waarop hij tegelijkertijd actief is. „Ik kom nog geregeld in Holland Casino en een restrictief beleid is wel het laatste wat ik daar tegenkom. Integendeel, de filiaalmanagers krijgen zelfs bonussen bij een zo hoog mogelijke omzet.” In een reactie zegt een woordvoerder van Holland Casino dat „preventie voorrang heeft boven financieel gewin”.

Ook Martine de Koning, advocaat en gespecialiseerd in het EU-recht, zet haar vraagtekens bij de Nederlandse aanpak. „Dominee of koopman? Nederland worstelt duidelijk met deze twee verschillende hoedanigheden.” Koning doelt op de 114,4 miljoen euro winst die Holland Casino in 2005 behaalde en die geheel ten bate komt van de Nederlandse schatkist. En ook op de overvloedige tv-reclames die de burger eerder aanmoedigt dan ontmoedigt om een gokje te wagen.

Van de Nederlandse rechters heeft minister Ernst Hirsch Ballin van Justitie tot dusver niets te vrezen. De Hoge Raad en de Raad van State vinden het vergunningenstelsel een geoorloofde inperking van het vrij verkeer van diensten „Maar dat geeft geen garanties voor het Europese traject”, waarschuwt Koning. „Ik zie niet in waarom een buitenlandse partij niet in dezelfde mate of zelfs beter de negatieve gevolgen van het gokken zou kunnen beheersen.”

De gokmonopolies staan in Brussel hoog op de agenda. Naast Nederland houdt de Commissie in nog eens tien lidstaten de ontwikkelingen scherp in de gaten. Monopolie of niet, Van Haarlem ziet zijn 25-urige werkweek en onbelaste maandinkomen, dat hij zelf „een zeer goede Jan Modaal noemt”, liever niet in gevaar komen. De Nederlandse overheid kan weinig doen tegen het illegale aanbod op internet, omdat de servers in landen staan waar geen of minder strenge regels gelden. Justitie richt zich daarom nu op de aanpak van de creditcardmaatschappijen die het betalingsverkeer faciliteren.

Met een bezorgde blik schenkt Van Haarlem een glas rosé in. „Dat moet ik natuurlijk niet hebben. Mensen die uit hun werk of uit de kroeg komen moeten wel gewoon simpel hun creditcardnummer kunnen intikken en wat handjes kunnen spelen.” Wat Van Haarlem gaat doen als dit allemaal ooit ophoudt? „Op zo’n bezemwagentje van het stadsdeel rijden, denk ik.”

Rectificatie / Gerectificeerd

De eurocommissaris voor de interne markt (Spel voor koopman en voor dominee, donderdag 5 april, pagina 10) heet niet McGreevy maar McCreevy.