Raketschild vormt bedreiging EU

Het artikel van J.H. Sampiemon: ‘Europa sluit weer zijn ogen voor een nieuwe wapenwedloop’ (Opiniepagina, 23 maart ) vestigt terecht aandacht op enkele zorgwekkende consequenties van de plaatsing van het Amerikaanse raketschild in Polen en Tsjechië.

Er is echter meer aan de hand dan een nieuwe wapenwedloop. De geruststellende verklaringen dat het gaat om de installatie van onschuldige defensieve elementen, zijn misleidend. In wezen gaat het om plaatsing van een wereldwijd netwerk dat moet voorzien in de Amerikaanse dominantie van de ruimte. Daar ligt het hoofddoel en niet bij het afschermen van de bevolking tegen vijandelijke raketten. Effectieve protectie tegen grootschalige destructie is immers niet meer mogelijk in onze kwetsbare samenleving. Wel de ontwikkeling van wapensystemen die zich lenen voor defensieve en offensieve doeleinden.

In vliegtuigen gemonteerde laserwapens kunnen gebruikt worden voor uitschakeling van vijandelijke raketten maar ook voor offensieve acties. Hoewel de VS, door opzegging van het ABM-verdrag, zich ontdaan hebben van allerlei beperkingen, is de installatie van wapensystemen in de ruimte volstrekt in strijd met de ‘Outer Space Treaty’.

De National Space Policy, die door president Bush in augustus 2006 werd bekrachtigd, laat over het wezenlijke doel – de dominantie van de ruimte – geen twijfel bestaan. Ook documenten van de National Space Command gaan ervan uit dat een volgende oorlog beslist zal worden in de ruimte. De kwetsbaarheid van elke plek op aarde evenals iedere satelliet is binnenkort een feit. Niet alleen Ton Nijhuis (Opiniepagina, 29 maart), maar ook vele anderen gaan geheel voorbij aan deze kern van het Amerikaanse beleid.

Medewerking van Europese landen aan het raketschild zal niet bijdragen aan een grotere veiligheid doch deze juist in gevaar brengen, zoals Sampiemon aangeeft. Ernstige schade zou ook worden toegebracht aan Europa’s vitale belangen bij een ongestoorde energievoorziening (deze vereist goede betrekkingen met het Midden-Oosten en Rusland) en de ontwikkeling van een harmonische relatie met de ruim 20 miljoen moslims in de EU.

Dat Polen en Tsjechië met de VS samenwerken, geeft ook de doodskus aan het moeizame streven van de EU naar een gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid. De oorzaak daarvoor moet dit keer echter niet, zoals Nijhuis stelt, bij Moskou worden gezocht!

Het is van groot belang dat Polen en Tsjechië afzien van medewerking aan een project dat de Europese belangen schaadt. Natuurlijk moet er begrip worden opgebracht voor de traumatische ervaringen gedurende de sovjetoverheersing en voor de teleurstellende houding van westerse landen aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog. Een veiligheidsgarantie van de EU voor Polen en Tsjechië is derhalve noodzakelijk.

E. Korthals Altes is oud-ambassadeur.

De artikelen van J.H. Sampiemon en Ton Nijhuis zijn na te lezen op nrc.nl/opinie