Woody Allen: moslim

Mohammed Ali was onlangs jarig. Hij werd een boksicoon met het Rumble in the Jungle-gevecht tegen George Foreman in 1974. Voor mij is Ali ook een icoon van menselijkheid.

De Amerikaan werd geboren als Cassius Clay, bekeerde zich tot de islam en nam de naam van de Profeet aan. Dezelfde Mohammed Ali hapte voor een tv-reclame ooit gretig in een hamburger.

Als moslimkind was ik verward, verontwaardigd zelfs, maar hij prikkelde mijn nieuwsgierigheid. Hoe kon iemand die Mohammed heette zich verlustigen in onrein vlees?

Het effect op mij was hetzelfde als toen Omar Sharif het decolleté kuste van Barbara Streisand in de film Funny Girl uit 1968. Een moslim die een niet-moslim zoende? Het waren krachtige beelden die me op jonge leeftijd op de poreuze grenzen van mijn moslim-zijn attendeerden.

De kracht van kunst, waartoe ik hier ook sommige tv-reclames in onze consumptiemaatschappij maar even reken, is dat het verbroedert. Kunst overstijgt identiteiten. Kunst dwingt te kijken, te reageren.

In deze tijd van massacommunicatie ligt die uitnodiging op elke straathoek. Kunst is voor iedereen, theïst of niet-theïst, koper of kijker, carnivoor of vegetariër. Echte kunst overstijgt de middelmaat die religieuze en politieke fundamentalisten dicteren in sjablonen en voorschriften.

De ervaring van kunst doet mensen zichzelf relativeren, zichzelf als mens leren zien, en is wezenlijk voor het laten groeien van respect en begrip tussen gemeenschappen. Als niets anders doorbreekt kunst het ‘wij en zij’-gejammer.

Onlangs ging Little Mosque on the Prairie in Canada in première. Een tv-serie waarbij je kunt lachen met moslims, over onbeholpenheid en het moderne juk van de terrorismeverdenking. Nu nog een islamitische Woody Allen die het lef heeft om moslims te kunnen laten lachen en aanzet tot intense zelfrelativering. Een meesterlijke maatschappijcriticus die hun menselijkheid blootstelt, en het verschil toont tussen bekrompenheid en heiligheid.

We zijn er o zo klaar voor!

Naema Tahir

Naema Tahir is Worldconnector.

zie www.worldconnectors.nl