Becketts pessimisme is geestig

Toneel: Happy Days door ’t Barre Land en Compagnie Marius. Gezien: 17/3 Snijzaal, Utrecht. Aldaar t/m 21/4. Inl.: www.barreland.nl of 030-2316242.

„Beckett laat in dit stuk zien dat het menselijk leven voor een groot deel bestaat uit aftakeling die dom maar dapper gedragen wordt. Wie bestand is tegen Becketts grondstemming van illusieloze somberheid, kan best een aardige avond beleven aan Gelukkige Dagen.” Dit schreef recensent H.A. Gomperts in 1962.

Beckett kon destijds nog voor opschudding zorgen. Nu ’t Barre Land en de Vlaamse Compagnie Marius Happy Days spelen, is Becketts pessimisme vooral geestig. In het stuk luisteren we naar de opgewekte monoloog van de halfblinde Winnie. Eerst is zij tot aan haar middel, later tot aan haar kin in een berg zand begraven. De zon schijnt hels. Met attributen als een parasol, tandenborstel en bril komt ze haar tijd door.

Wie niet eerder Happy Days zag, krijgt het zwaar, want dit is een baldadige bewerking. Actrice Waas Gramser staat in lange, gesteven jurk die de zandberg verbeeldt. Zij zegt haar tekst in de kale, betegelde ruimte van de Utrechtse Snijzaal muzikaal en met scherpe dictie.

Om duidelijk te maken dat haar secondanten, Vincent van den Berg en Kris van Trier, samen haar echtgenoot Willie spelen, is de een naakt van onder, en de ander naakt van boven. Tsja. Dit is nogal kinderachtig. Dat neemt niet weg dat het stille spel van ‘de Willies’, die Winnie’s attributen aangeven, mooi en ernstig is. Het zijn twee verlopen clowns die een schamele schaduw van zichzelf zijn. Ze beleven lol aan een miniatuurparasol waarmee serveersters een sorbet versieren. Maar dit clownsduo is alleen voor ingewijden bekend; het zijn Pozzo en Lucky uit Wachten op Godot, nu verdwaald in Gelukkige dagen.

Deze uitvoering van Beckett is een opgewekt gevecht met de wanhoop. Maar van echte beklemming of ontroering is geen sprake. Daartoe is dit teveel een spel voor de makers met elkaar.