Rice is de folkzanger uit de metro waar je voor blijft zitten

Concert: Damien Rice. Gehoord: 20/3 013, Tilburg.

De Ierse zanger Damien Rice heeft het straatmuzikantschap tot hogere kunst verheven. Op het eerste gezicht staat er een iel mannetje met warrige krullen en een gitaar op het podium, die zich nauwelijks lijkt te onderscheiden van andere morsige mannetjes met gitaren in Londense metrogangen. Maar Rice is wel een heel talentvol groezelig mannetje. Zijn muziek is direct en instinctief; als songwriter hangt hij het principe aan dat er tussen het eerste idee en de uiteindelijke versie geen denk- of schrijfwerk mag zitten. Die werkwijze loont zich, want Rice is vele malen dieper dan knullige romantici als James Blunt of James Morrison. Zijn laatste album 9 laat zich lezen als een meeslepende kroniek van de opkomst en ondergang van een liefdesrelatie, waarin hij zichzelf niet spaart als kwetsende en gekwetste partij.

In een stampvol 013 liet hij zich eerst van zijn brute kant zien. Een tegenvaller voor verwachtingsvolle publiek was de afwezigheid van achtergrondzangeres Lisa Hannigan, op de plaat zijn vaste partner. Celliste Vyvienne Long stelde hem in staat om ook zonder Hannigan de subtiliteit van kleine liedjes te zoeken, met twaalfsnarige gitaar in Dogs of achter de piano in Rootless tree, waarin zelfs het welgemeende “Fuck you!” er dit keer betrekkelijk zachtmoedig uit kwam.

Mooie liedjes als The blower’s daughter en The animals were gone werden onderdeel van een twee uur lange tour de force, waarmee Rice toonde dat hij klaar is voor het grote festivalwerk. Net zo makkelijk pleegde Rice daarna weer stijlbreuk met een feestnummer voor zijn jarige gitarist, of verdween hij van het podium om celliste Long een vrolijk maar onbenullig deuntje te laten zingen.

Opvallend aan dit verheffende optreden was hoe simpel zijn liedjes kunnen klinken; het aangrijpende 9 Crimes achter de piano of Cannonball zelfs helemaal zonder versterking, op de rand van het podium gebracht voor een muistille zaal. Opeens stond daar weer de folkzanger uit de metro, maar nu met de volle impact van een artiest die zijn publiek niet naar huis stuurt voordat ze in alle staten van vervoering zijn gebracht.