Moderne landbouw nodig

Het Europees Parlement behaalde deze week een overwinning op de Europese raad van landbouwministers. „We hebben hiermee voor het eerst een voet tussen de deur gekregen”, zei de Nederlandse VVD-Europarlementariër Jan Mulder vorige week verheugd in NRC Handelsblad.

Een pyrrusoverwinning, meent echter zijn collega Thijs Berman (PvdA). Wat gebeurde er precies in Brussel? Het parlement blokkeerde een deel van de begroting voor plattelandsontwikkeling. Het was het er namelijk niet mee eens dat de landbouwministers aan lidstaten de ruimte wilden geven om geld voor boeren te verschuiven naar het budget voor plattelandsontwikkeling, zoals met name Groot-Brittannië en Portugal wilden.

Waarom deed het parlement dat?

„Omdat wij niet betrokken werden bij het besluit van de ministerraad, en omdat hiermee volgens collega’s grote concurrentieverschillen zouden ontstaan tussen boeren in bijvoorbeeld Groot-Brittannië en Frankrijk. Britse boeren zouden kunnen roepen: dat is niet eerlijk en dan zou de EU het besluit mogelijk terug moeten draaien. Op zich klopt het eerste argument. Wij hadden in het besluit gekend moeten worden. Maar het laatste argument klopt niet. Er zijn namelijk al grote verschillen tussen landen. Het ene land stelt hogere milieueisen aan boeren dan andere landen, of geeft meer uit aan natuur en landschap, zoals Groot-Brittannië, terwijl Frankrijk alle landbouwgelden aan boeren geeft.”

Maar een overwinning van het Europees Parlement...

„Ja, dat is nieuw, en dat moet ik Jan Mulder nageven. De ministerraad zal meer rekening moeten houden met de landbouwcommissie, want we kunnen een vuist maken. We hebben formeel alleen adviesrecht bij landbouw, geen medebeslissingsrecht. Via de omweg van het gijzelen van plattelandsgeld heeft Mulder daar een gat in geschoten. Zoals de Duitser Lutz Goepel (CDU) zei: de raad kan niet zonder ons, beleid zal niet zonder ons gemaakt worden. Ik zei: maar nieuw beleid ook niet met ons, want de conservatieven houden de toekomst tegen. Het had namelijk niet op deze manier gemoeten. Wat het parlement nu doet is het steunen van de grootste boeren die de meeste inkomenssteun krijgen. Daar moeten we juist vanaf. Het oude landbouwbeleid loopt ten einde en we kunnen beter snel hervormen.”

Behoren Mulder en Goepel tot de conservatieven?

„Ja. Het was moediger geweest te kiezen voor meer modulatie (de vrijheid voor landen om wel met hun begrotingen te schuiven, red). Het is klassiek voor de landbouwlobby om de laatste hervorming te verdedigen en niet vooruit te willen kijken. Dat is geen beleid en toont geen visie. Europa moet andere keuzes maken als het zijn legitimiteit wil herwinnen. Ik hoop dat het Europees Parlement volgend jaar inziet dat hervorming van het landbouwbeleid nodig is. De tijd is nog nooit zo gunstig geweest voor boeren. Ze gaan energie produceren, zorgen voor het platteland, én voedsel verbouwen. Er wordt vragend gekeken naar boeren. De tijd is gunstig voor de landbouw, dat voel ik overal.”