Ik zei nog zo, geen bommetjes

Zonder dat je zelf snapt waarom kun je zomaar een dierenactivist in je achtertuin krijgen. Neem effectenbedrijf Van der Moolen. Dat is een kleine aandeelhouder van de New York Stock Exchange. Aan die beurs is het Britse bedrijf Huntingdon genoteerd, dat in opspraak is omdat het dierproeven doet. Voor Britse dierenactivisten is dat al reden genoeg om naar Amsterdam te komen en commissarissen van Van der Moolen te belagen.

Nu is dierproefvrij een lastige claim, zoals zelfs de Partij voor de Dieren heeft gemerkt. Vorige week werd duidelijk dat partijfinancier Nicolaas Pierson zijn geld verdient met klamboes die geïmpregneerd zijn met een middel van Bayer dat uitgetest is op dieren. Voorzover bekend zijn de Britse activisten niet bij de partij langs geweest.

Dat je ook als belegger goed moet oppassen, beseffen de pensioenfondsen sinds dit weekend eens te meer. Eerst werden ze bekritiseerd omdat ze weinig openheid willen geven over hun beleggingen in private equity en hedgefondsen die Nederlandse bedrijven opkopen of achter de vodden zitten. De kritiek dat ze de belangrijkste financiers zijn van hijgerige speculanten en dat zij meewerken aan het verlies van Nederlandse banen, kon ze niet vermurwen. Geen openheid.

Het programma Zembla slaagde daar zondag wel in. In de uitzending werden de pensioenfondsen aangevallen omdat ze beleggen in wapenfabrikanten die onder meer landmijnen en clusterbommen produceren en in bedrijven die gebruikmaken van kinderarbeid.

Nog geen twee dagen later maakten de grootste pensioenfondsen van Nederland bekend dat ze hun beleggingsbeleid gaan aanscherpen rond thema’s als mensenrechten, milieu en goed bestuur. En ze gaan al hun beleggingen openbaar maken, althans van hun duizenden beleggingen in beursgenoteerde ondernemingen.

In welke hedgefondsen of private-equityfirma’s ze geld steken en welke vergoedingen zij aan de moderne kapitalisten betalen, blijft nog wel onder de pet. Laat staan dat duidelijk wordt waar die investeerders hun geld dan weer in steken.

Een belangrijk deel van het succes van private equity en hedgefondsen ligt in hun zwijgzaamheid. Deze investeerders zijn niet zomaar van plan om bij maatschappelijke druk meer openheid van zaken te geven.

Voor wapenfabrikanten, bedrijven die kinderarbeid niet willen uitbannen of dierproeven blijven doen, is de oplossing simpel: verkopen aan private equity. En dan kunnen de pensioenfondsen er ook weer makkelijker in beleggen.

Daan van Lent