Tol heffen met de Belgen

De Vlaamse minister van Mobiliteit Kathleen van Brempt (37) zou graag zien dat Nederland en België samen een wegenvignet of rekeningrijden invoeren. De publiciteitsgolf en verontwaardiging uit Nederland hebben haar verrast.

Half Nederland viel begin dit jaar over haar heen. Een berichtje in een Vlaamse krant over plannen van de Vlaamse minister van Mobiliteit Kathleen van Brempt voor een wegenvignet in België leidde tot grote beroering in Nederland.

Na enkele weken kwam het bericht dat de invoering van het wegenvignet in elk geval is opgeschort van 1 januari 2008 naar dezelfde datum in 2009, maar daarna werd het stil. Kathleen van Brempt geeft toe dat de publiciteitsgolf in met name Nederland haar heeft verrast. In België zag men het wegenvignet nog maar als een idee. „We hadden afgesproken met de drie gewesten in België dat we op 1 januari in 2008 het wegenvignet zouden invoeren. Maar alleen als we het systeem sluitend zouden krijgen en er overeenstemming zou zijn met Europa”, stelt Van Brempt. „Invoering op 1 januari 2009 lukt alleen als we die stappen genomen hebben en wat mij betreft komt daar eerst nog overleg met Nederland bij. Ik vind in elk geval dat wát we samen kunnen doen, we ook samen móéten doen.”

Maar voornemens of niet, autorijdend Nederland kookte van verontwaardiging. „Dat verbaasde me eigenlijk wel een beetje”, zegt Van Brempt. „Nederland had vooral problemen met het wegenvignet wegens het feit dat de Vlamingen en de Walen gecompenseerd worden via de verkeersbelasting. Maar Nederland doet met het rekeningrijden precies hetzelfde. Dat wordt ook gecompenseerd via de bestaande belasting. Dat is geen verwijt hoor, maar ik denk dat we er dan maar eens met elkaar over moeten praten. Onze beide minister-presidenten, Leterme (Vlaanderen) en Balkenende, ontmoeten elkaar eind deze maand en dan zal dit onderwerp zeker op de agenda staan”, stelt Van Brempt. Overigens zou ze het liefst beginnen met een Beneluxheffing voor het vrachtverkeer. „Een systeem zoals Duitsland dat nu heeft zou onze landen verder kunnen helpen. België en Nederland doen mee met het Eurovignet. Duitsland is daaruit gestapt om een kilometerheffing op het vrachtvervoer toe te passen. Zo’n vrachtwagenvignet zou je op z’n minst in Beneluxverband moeten invoeren”, aldus Van Brempt, die vooral een juiste prijs wil voor professioneel vervoer.

„We doen het omdat we het verkeer op de weg willen reguleren en om de juiste prijs te laten betalen voor het vervoer. Vooral de ecologische kant verdient aandacht. Er komen hele massa’s goedkope tomaten uit Spanje naar Nederland en mede door het goedkope vervoer zijn die tomaten voordeliger dan de tomaten die we zelf kweken. Zo zijn er tientallen voorbeelden.”

Wat het wegenvignet of het rekeningrijden voor personenauto’s betreft, is er volgens Van Brempt meer onderzoek en meer overleg nodig. „Nederland heeft zich nu voorgenomen om in de komende kabinetsperiode, dus tot 2011, kilometerheffing te gaan invoeren. Daarvan is in heel Europa nog geen enkel voorbeeld dat verder gaat dan een kordonheffing, zoals bijvoorbeeld in het centrum van Londen. Een heffing dus op het binnenrijden van een stad. Dat kan nooit de bedoeling zijn in Nederland of in Vlaanderen, dat is geen oplossing”, aldus Van Brempt, die het Nederlandse rekeningrijden vorig jaar in een interview met het blad Auto, motor en sport nog een onrechtvaardige belasting noemde. Dat vindt ze overigens nog steeds. „Voordat je aan kilometerheffing voor personenvervoer kunt beginnen, moet je goed weten of er voldoende alternatieven zijn. Als mensen echt hun auto nodig hebben om naar hun werk te gaan kun je niet zomaar rekeningrijden gaan invoeren. Dat is sociaal onrechtvaardig. Dat vraagt dus om sterke investeringen in het openbaar vervoer en daar zit een verschil tussen Vlaanderen en Nederland.”

Hoewel de nieuwe Nederlandse minister van Verkeer en Waterstaat, de CDA’er Camiel Eurlings, uit het Europees Parlement komt en Van Brempt daar ook drie jaar deel van uitmaakte, kennen ze elkaar niet. „Maar hij zal wel een hart hebben voor Europa en misschien kunnen we Europa samen overtuigen van het nut van duurzame automobiliteit. Want dat is in Europa op dit moment niet het allerbelangrijkste en dat stoort mij. Europa denkt nog veel te economisch als het om vervoer gaat. Mobiliteit is een groot sociaal goed, maar ook een product met een grote ecologische kostprijs. Dat krijgt in Europa nog te weinig aandacht.”