Even Hirsch Ballin bellen

Morgen adviseert de SER over een ruimere toelating tot Nederland van kennismigranten. Shell is nu al behoorlijk tevreden. Probleempjes worden opgelost op de thee bij de minister.

Moeten we de minister daar wel mee lastigvallen, vroegen zijn medewerkers nog. President-directeur Rein Willems van Shell Nederland en beoogd senator voor het CDA vond van wel. Op een dag in januari ging hij even „op de thee” bij minister Hirsch Ballin van Justitie (CDA). Veel van de ruim 400 ‘kennismigranten’ die Shell jaarlijks naar Nederland haalt, willen behalve hun gezin ook hun nanny meenemen. Maar de oppas komt het land niet in omdat de regels van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) daar geen rekening mee houden. Diverse Shell-expats hadden daarom besloten niet te komen.

„De minister wist waarvoor ik kwam, en had zich goed voorbereid”, zegt Willems, die hem vertelde dat de immigratieregels „een ontkenning van het concept nanny” betekenden. „In veel culturen is de nanny feitelijk opgenomen in de familie.” Hirsch Ballin zag het probleem, zegt Willems. „Al pratend kwamen we op een oplossing die binnenkort zal worden ingevoerd. Als de oppas in het paspoort van de familie staat, mag ze ook naar binnen.”

Het zijn de voordelen van een bekende naam en goede contacten. Net als andere grote bedrijven is Shell behoorlijk tevreden over de toelating van buitenlandse kenniswerkers in Nederland. Bij kleinere, onbekende bedrijven loopt het nog een stuk stroever. Ook aan Nederlandse universiteiten afgestudeerde buitenlanders die hier een baan willen zoeken, komen nog vaak in de problemen. Maar als een migrant 45.000 euro gaat verdienen, mag hij in principe naar binnen. Vorig jaar werden volgens Justitie 3.592 kennismigranten toegelaten, tegen 1.613 in 2005. Morgen komt de SER met een advies om de regeling nog verder te versoepelen. Gedacht wordt aan een puntensysteem waarbij een relevante opleiding ook reden kan zijn om te worden toegelaten.

Shell staat mede aan de wieg van de regeling voor kennismigranten. Die kwam voort uit het Innovatieplatform van premier Balkenende. Ook Willems zat erbij. Hij vertelt dat hij Balkenende regelmatig op het economische probleem wees van het geldende strikte toelatingsbeleid voor migranten. „Een voetballer uit Timboektoeland kon Nederland makkelijker binnen dan een hooggeschoolde uit Oman. Balkenende heeft zich in de zomer van 2004 even flink kwaadgemaakt, en binnen anderhalve maand was het geregeld.”

Sinds het midden van 2005 loopt het voor Shell tamelijk gesmeerd. Het olieconcern hoeft niet meer zelf met alle benodigde papieren naar de IND. Medewerkers van het Immigratiekantoor van de gemeente Den Haag houden wekelijks kantoor op het Haagse hoofdkwartier van Shell. Daar kunnen de kennismigranten op woensdagochtenden hun papieren regelen. „En als er problemen zijn, heeft onze personeelsdirecteur een directe lijn met de baas van de IND”, zegt Willems. Alleen voor de kinderoppas moest Shell het dus even hogerop zoeken.

Willems steunt de plannen van de SER om de toelating in Nederland nog verder te versoepelen. Ook als het gaat om lager geschoold personeel: „We hebben al een redelijk gespannen arbeidsmarkt. De belemmeringen voor werknemers uit de nieuwe Oost-Europese EU-landen moeten worden opgeheven. Ik begrijp dat er soms angst is voor verdringing van Nederlandse arbeid. Maar ik denk bijvoorbeeld dat het niet zo onverstandig is om Polen toe te laten als slepers in de Rotterdamse haven”, zegt hij. Ook bij asielzoekers valt nog een hoop te winnen, meent Willems, die tevens lid is van de Raad van Toezicht van het Centraal Orgaan opvang Asielszoekers (COA). „De meesten die we nu binnenlaten zijn vooral zwak, ziek en misselijk. Die komen hier omdat Nederland een goede verzorgingsstaat is. Maar laten we nou verstandig zijn en vooral naar asielzoekers met een universitaire opleiding kijken. Als we asielzoekers toelaten, laten we dan de slimmen nemen.”