Direct contact Iran-VS levert nog weinig op

Een internationale conferentie in Bagdad waar de Verenigde Staten zaterdag voor het eerst sinds 2002 weer direct in gesprek zijn geweest met Iran en Syrië, was een succes, aldus de Iraakse minister van Buitenlandse Zaken, Hoshyar Zebari.

Maar behalve deze contacten leverde de conferentie, bedoeld om Irak te helpen stabiliseren, nog weinig op. Zelfs konden de deelnemers, in meerderheid ambassadeurs, het nog niet eens worden over de plaats van de geplande vervolgconferentie op ministersniveau. Irak wil deze ook organiseren, maar Turkije en Egypte zijn eveneens in de markt.

Volgens minister Zebari hadden de Amerikaanse ambassadeur Zalmay Khalilzad en de Iraanse afgevaardigde, onderminister van Buitenlandse Zaken Abbas Aragchi, „een levendige uitwisseling van gedachten” gehad. Khalilzad (die in 2001 en 2002 als ambassadeur in Afghanistan contacten onderhield met Iraanse vertegenwoordigers) zelf zei dat de contacten „zakelijk, constructief” waren. Hij had de Amerikaanse zorgen over Iraanse „inmenging” in Irak, steun voor shi’itische milities en de kwestie van wapens en strijders die de grens over komen aan de orde gesteld. Een soortgelijk gesprek was gehouden met de Syrische delegatie, zei hij.

De Iraanse onderminister zei dat er geen één-op-één gesprek had plaatsgehad, maar dat „alles in het kader van de bijeenkomst was”. Hij zei te hebben opgeroepen tot een Amerikaanse troepenterugtrekking uit Irak en de Amerikaanse beschuldigingen te hebben tegengesproken. Ook had hij de vrijlating geëist van zes Iraniërs die eerder door het Amerikaanse leger in Irak zijn opgepakt.

Het omstreden Iraanse nucleaire programma was tijdens deze contacten niet aan de orde gekomen. De Amerikaanse regering zegt hierover wel met Iran te willen praten, maar pas nadat Iran de verrijking van uranium heeft opgeschort. Iran weigert dit. De Iraanse president, Mahmoud Ahmadinejad, wil het Iraanse standpunt aan de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties voorleggen, zo maakte zijn woordvoerder gisteren bekend. De permanente leden van de Veiligheidsraad onderhandelen sinds enkele weken over verscherping van in december aangenomen sancties tegen Iran.

In het hart van Bagdad zijn gisteren zeker 32 mensen gedood bij een zelfmoordaanslag op shi’itische pelgrims. Sunnitische extremisten hebben hun geweld tegen shi’ieten opgevoerd sinds 90.000 Amerikaanse en Iraakse militairen vorige maand een groot veiligheidsoffensief in de hoofdstad lanceerden. Zij worden daartoe mede in staat gesteld doordat de strijders van het shi’itische Leger van de Mahdi, die vorig jaar de pelgrims beschermden, nu in verband met het Amerikaans-Iraakse offensief zijn ondergedoken. (AP, Reuters, AFP)