Liever herten dan huizen

Het Utrechts Landschap wil Soesterberg na 2008 behoeden voor nieuwbouw.

Daarom kan sinds deze week de grond per vierkante meter worden gesponsord.

Boven het huis van Henk en Ineke Kraan vliegen helikopters af en aan. Ze landen praktisch in hun achtertuin, vliegbasis Soesterberg. „Mooi toch?” zegt Henk Kraan. Vanaf 1 januari 2008 landt er niets meer, dan houdt Defensie er na 85 jaar mee op. De vraag is wat er voor in de plaats komt.

De provincie Utrecht wordt eigenaar van het terrein van 400 hectare, dat een bijzonder natuurgebied herbergt. Het toegankelijk maken is geraamd op 65 miljoen euro en die wil de provincie terugverdienen. Aanvankelijk waren er plannen om dat te doen met duizend tot veertienhonderd woningen, maar dat stuitte op veel verzet van natuurorganisaties en omwonenden. Nu wordt er gezocht naar alternatieve fondsen. Bij het Utrecht Landschap kan iedereen sinds deze week voor 15 euro een vierkante meter vliegbasis sponsoren, om het zo te behoeden voor nieuwbouw.

Het echtpaar Kraan wil best een lapje groene grond sponsoren. „Als ze hier gaan bouwen, gaat er een stuk natuur verloren dat zijn weerga niet kent”, zegt Henk Kraan. Vanuit zijn zolderraam kun je het gebied bekijken. Een paar landingsbanen, hangars in de verte en veel bos. „Op een rustige ochtend zaten de fazanten hier op het hek, graasden er herten en liepen er vossen. Dat wildleven is er nog steeds achter dat hek.”

Soesterberg ligt midden op de Utrechtse Heuvelrug, een natuurgebied dat versnipperd is geraakt door bebouwing en infrastructuur. Verschillende overheden, stichtingen en organisaties hebben zich verenigd in Hart van de Heuvelrug, om te proberen het gebied weer te herstellen. Volgens Marco Glastra, directeur van het Utrechts Landschap, is de vliegbasis daar een belangrijke schakel in. Niet alleen omdat de basis het noorden van de Heuvelrug met het zuiden verbindt, maar ook omdat er door Defensie een bijzonder landschap is gecreëerd. Glastra: „In het gebied is veel gemaaid en niet gemest zodat het voor piloten veilig bleef. Dat heeft een bodem met weinig voedingsstoffen opgeleverd. Dat zie je nog maar zelden in Nederland.”

Defensie blijft na 2008 nog wel aanwezig in het gebied. Het terrein Camp New Amsterdam, zo’n 50 hectare, blijft intact en het huidige luchtvaartmuseum wordt uitgebreid met het legermuseum dat nu in Delft zit.

Ook al willen vrijwel alle partijen dat de rest van het gebied overwegend groen blijft, de provincie Utrecht moet toch ergens huizen kwijt. Zeker omdat bouwen in het Groene Hart politiek vrijwel onmogelijk is. Het getouwtrek houdt aan. De gemeente Soest zegt verrast te zijn door de sponsoractie. „We zijn blij dat er naar alternatieven voor huizenbouw wordt gezocht, maar de stichting is geen eigenaar van het gebied”, zegt een woordvoerder. ”

Speculeert Utrechts Landschap met grond die ze nog niet heeft? Feitelijk wel, want het gebied is nu nog van het rijk. Maar de toekomstige eigenaar, de provincie, heeft meermalen aangegeven dat de stichting waarschijnlijk de grond in beheer krijgt. Glastra: „Het geld dat wij via sponsoring ophalen is, ongeacht de eigenaar, voor het groen op Soesterberg.”

Lees meer over het sponsoren van de vliegbasis op: www.utrechtslandschap.nl/p3.php?docid=3844