Reserves bij opheffen van verbod op embryokweek

Is het verstandig het verbod op het maken van embryo`s voor andere dan voortplantingsdoeleinden op te heffen? Stamcelonderzoeker Mummery doet in het interview in Opinie & Debat van 17 februari alsof alleen orthodoxe christenen daar vragen bij hebben. Ze schetst het stamceldebat als een polarisatie tussen progressieve, seculaire wetenschappers die patiëntenbelangen dienen, en conservatieve, religieuze politici die het embryo beschermen. De werkelijkheid buiten het lab is genuanceerder. Op een congres afgelopen najaar van de Nederlandse Vrouwen Raad over de betekenis van stamceltechnologie voor vrouwen - waar ook Mummery aan deelnam - waren vele andere geluiden te horen.

De NVR organiseerde de conferentie omdat opheffing van het verbod meer vrouwen voor de vraag stelt of ze eicellen willen afstaan. Nadelen van eiceldonatie zijn pijn, ontstekingen, bloedingen en soms ernstige complicaties. Vrouwen die in Nederland eicellen afstaan doen dat tot nu toe voor voortplantingsdoeleinden.

Eiceldonatie voor wetenschappelijke doeleinden vraagt iets anders. Er worden embryo`s gemaakt die niet worden gedragen. De vrouwen hebben geen directe relatie met degenen voor wie de stamcellen uit het embryo worden geproduceerd (zoals bij levende nierdonoren). Het besluit over het verbod op embryokweek vereist daarom een zorgvuldige afweging tussen korte- en langetermijngevolgen van gezonde vrouwen die nu leven, en mogelijke, maar grotendeels onbekende gevolgen voor toekomstige patiënten.

Aandacht voor vrouwen in het besluitvormingsproces over embryokweek laat zien dat het debat genuanceerder is dan de tegenstelling tussen zwarte kousen en witte labjassen. Er zijn goede, niet-religieuze redenen om reserves te hebben bij het opheffen van het verbod op embryokweek voor wetenschappelijk onderzoek.