Meer soorten haaien bedreigd

Het aantal haaien op de internationale Rode Lijst van met uitsterven bedreigde diersoorten is verder toegenomen. Dat hebben wetenschappers van de World Conservation Union van de IUCN (International Union for the Conservation of Nature) afgelopen week bekend gemaakt.

Haaien die aan de lijst van met uitsterven bedreigde soorten zijn toegevoegd zijn de kortvinmakreelhaai (Isurus oxyrinchus), familie van de witte haai en alle drie de bestaande soorten voshaaien. Deze haaien behoren tot de soorten die leven in de open zee. Ook de geschulpte hamerhaai (Sphyrna lewini) een soort die wereldwijd vooral voorkomt op koraalriffen, is op de lijst van bedreigde soorten geplaatst. „Haaien die in open zee zwemmen zijn snel, krachtig en hebben een groot leefgebied”, aldus Sara Fowler, voorzitter van de Shark Specialist Group van de IUCN in een geschreven verklaring. „Dat leidt tot de misvatting dat deze soorten weerstand kunnen bieden aan overbevissing. Ondanks de toenemende bedreigingen en het bewijs voor hun afgenomen aantal bestaan er nog altijd geen internationale vangstbeperkingen voor haaien die in de open zee zwemmen.”

Haaien in open zee worden nogal eens (per ongeluk) gevangen door amateurvissers op tonijn- en zwaardvis. Haaien in het algemeen zijn bijzonder kwetsbaar voor overbevissing, omdat de meeste soorten langzaam groeien en pas op late leeftijd geslachtsrijp zijn. Het afsnijden van haaienvinnen voor in de soep is op veel plaatsen verboden, maar niet overal wordt op dit verbod streng gecontroleerd. Volgens de IUCN verdwijnen met name veel hamerhaaien in de soep.

De blauwe haai, ’s werelds meest voorkomende haai, bleef gehandhaafd in de categorie ‘haast bedreigd’. Een bedreigde diersoort is een soort die ofwel met meer dan vijftig procent in aantal is afgenomen in de afgelopen tien jaar of met 30 procent als de oorzaak van de afname nog steeds bestaat. Een kritiek bedreigde soort is een soort die in tien jaar met 90 procent in aantal is gereduceerd.

Wetenschappers van de Shark Specialist Group zijn het erover eens dat het aantal blauwe haaien in het noorden van de Atlantische oceaan is gedaald met 50 tot 70 procent, maar bereikten geen consensus over de vraag of deze daling zich mondiaal voordoet. ’s Werelds meest bedreigde haaiensoorten leven niet in open zee, maar in rivieren en kustgebieden. Soorten als de gangeshaai en de in Europa levende zee-engel staan op de lijst van kritiek bedreigde soorten.