Justitie: tbs’er met verlof krijgt knieslot

Justitie wil een knieslot ontwikkelen voor tbs’ers die op verlof gaan. Als een tbs’er zich te ver van een verlofbegeleider verwijdert, blokkeert het knieslot, waardoor de tbs’er in een hurkstand gedwongen wordt.

Demissionair minister Hirsch Ballin (Justitie, CDA) wil zo het aantal ontsnappingen verminderen, schreef hij gisteren in een brief aan de Tweede Kamer.

De ontwikkeling van een knieslot is één van de maatregelen die het risico van ontsnapping tijdens een tbs-verlof moeten verlagen. Hirsch Ballin liet eind vorig jaar al weten dat hij alle verlofaanvragen door een team van drie forensisch psychiaters en psychologen wil laten bekijken. Bij de eerste verloven gaan straks beveiligers met een „geweldsinstructie” mee. De socio-therapeuten die tbs’ers gewoonlijk begeleiden, worden bijgeschoold zodat ze eerder doorhebben als iemand wil ontsnappen. Indien dat toch gebeurt, moet een knieslot straks uitkomst bieden.

Tbs’ers die gedurende hun verlof ontsnappen, veroorzaakten de afgelopen jaren regelmatig politieke en maatschappelijke onrust. In juni 2004 overleefde toenmalig minister Donner van Justitie nog een motie van afkeuring. Dat gebeurde na een debat over een tbs’er die een 13-jarig meisje uit Eibergen ontvoerde, nadat hij tijdens een onbegeleid verlof was ontsnapt. Ook bij andere ontsnappingen raakte Donner in politieke problemen, zoals in 2005 toen Wilhelm S. tijdens een ontsnapping een man vermoordde.

Toenmalig Kamerlid Eerdmans (LPF) eiste „chemische castratie” van zedendelinquenten. Hij was ook de eerste die een stroomslot voor tbs’ers voorstelde. Deze variant is onderzocht, maar Hirsch Ballin scheef gisteren aan de Tweede Kamer dat bij experimenten die voor het ontwerpen van zo’n stroomslot nodig zijn, „de ethische grenzen in ruime mate overschreden” zouden worden. Er zouden risico’s bestaan op „verwonding, verbranding, hartfibrillatie en hartstilstand”.

Tijdens de debatten over ontsnappingen wilde een groot deel van de Tweede Kamer dat risicogevallen voor de rest van hun leven in een kliniek zouden moeten verblijven. Minister Donner liet herhaaldelijk weten dat deze wens binnen het huidige tbs-systeem niet ingewilligd kon worden. Hij noemde het verlof een essentieel deel van het „resocialisatieproces” van tbs’ers.

Ook het gebruik van elektronische hulpmiddelen tijdens verlof staat resocialisatie in de weg, stelt een woordvoerder van de Pompekliniek (tbs-kliniek in Nijmegen). De therapeutische waarde van het resocialisatieverlof ontstaat als de tbs’er zelf beslissingen kan en moet nemen over zijn gedrag. Met bijvoorbeeld een knieslot zit de tbs’er eigenlijk nog achter de tralies. aldus de woordvoerder.