Massale fraude AOW’ers in Spanje

AOW’ers die aan de Spaanse costa’s wonen, frauderen op grote schaal met hun uitkering. Vaak wonen ze samen terwijl ze bij de uitkeringsinstantie in Nederland, de Sociale Verzekeringsbank (SVB), hebben opgegeven dat ze alleenstaand zijn.

Bij twee steekproeven, in 2002 en 2003, bleek dat een kwart van de bezochte pensionado’s sjoemelde. De fraude is de afgelopen jaren iets teruggedrongen (met 5 procent) doordat de SVB een permanente controleur in Spanje heeft gestationeerd. Zo’n controleur heeft de SVB ook in Marokko, Turkije en Suriname.

In Spanje wonen naar schatting 35.000 mensen die een AOW-uitkering ontvangen. Van hen is 40 procent Nederlander, de overigen zijn Spanjaarden die enkele jaren in Nederland hebben gewoond en hier ouderdomspensioen hebben opgebouwd. De steekproeven hebben alleen plaatsgevonden onder AOW’ers met de Nederlandse nationaliteit.

De SVB heeft recent ook gecontroleerd bij gepensioneerden die opgaven dat zij op een camping in Nederland woonden. Ook onder deze groep trof de instantie in een kwart van de gevallen onregelmatigheden aan.

De SVB, die naast de AOW ook de kinderbijslag en de Nabestaandenwet uitvoert, kan binnen de Nederlandse grenzen steeds gemakkelijker naar fraude speuren. Dat komt doordat het technisch steeds eenvoudiger wordt om gegevens uit te wisselen met andere overheidsinstanties. Door koppeling van computerbestanden kan bijvoorbeeld eenvoudig worden gecontroleerd of iemand met een uitkering ook nog een ander inkomen heeft.

Vorig jaar stuitte de SVB op een totaalbedrag aan fraude van 7,6 miljoen euro tegen 8,7 miljoen in 2005. Het meest werd er gefraudeerd bij de Algemene Nabestaandenwet (4,3 miljoen euro) en de AOW (3,1 miljoen euro). In totaal keert de SVB voor 27,5 miljard euro aan uitkeringen uit.

Het aantal sancties, zoals een waarschuwing, een boete of intrekking van de uitkering, is wel toegenomen (van 51.700 in 2005 naar 54.096 in 2006). Met deze vorm van preventie voorkomt de SVB dat er op lange termijn sprake is van grote fraudegevallen.