Nieuw en omstreden sorrygebaar

De opgestoken hand moet in het verkeer worden geïntroduceerd als ‘sorrygebaar’, als het aan Veilig Verkeer Nederland (VVN) ligt. Automobilisten kunnen hun hand opsteken wanneer ze een fout maken en zich daarvoor willen verontschuldigen.

Te denken valt aan verkeerd voorsorteren, een fietser per ongeluk snijden, het portier open smijten zonder te kijken of er iemand naast de auto rijdt of fietst. Die situaties leiden nogal eens tot agressie en agressieve gebaren waarvoor je de auto niet uithoeft, zoals een middelvinger opsteken, de vuist ballen voor de achteruitkijkspiegel of de maat aangeven tussen duim en wijsvinger. Dat soort agressie wil VVN voorkomen.

Communiceren vanuit de auto is lastig, stelt de VVN. De organisatie besloot daarom een nieuw, „positief gebaar” te introduceren en begon een campagne, vooral gericht op jongeren. Op een website konden bezoekers kiezen welk gebaar ‘sorry’ het beste uitdrukt. Studenten van de Hogeschool Utrecht bedachten vier mogelijkheden: een tik op het (eigen) hoofd, een hand waarbij de vingers buigen, een cirkelende hand of de geopende, opgestoken hand.

Ontzettend jammer, vindt directeur Trude Schermer van het Nederlands Gebarencentrum de keuze voor dit laatste gebaar. „Een gemiste kans.” Het Nederlands Gebarencentrum (NGT) is het landelijk expertisecentrum voor Nederlandse gebarentaal. Het Gebarencentrum heeft een online woordenboek, waarop de meeste gebaren worden uitgebeeld en uitgelegd. Het officiële gebaar voor ‘sorry’ is met een vuist cirkels draaien over de borststreek. De mimiek erbij is belangrijk, het gezicht moet iets van spijt uitdrukken.

„Voor doven is de opgestoken hand een idioot gebaar”, aldus Trude Schermer. Het betekent: stop, zegt ze, en allesbehalve sorry. En dat geldt niet alleen voor doven. „Ook bij het gewone gebruik van gebaren leggen mensen vaak een hand of een vuist op de borst als ze zich verontschuldigen. Dat is een heel natuurlijk gebaar.”

Bekijk de actie van VVN op www.sorrygebaar.nl; meer over gebarentaal op www.gebarencentrum.nl