Financiële gemoedsrust

Een berooide Johan Cruijff die uit nood weer gaat voetballen; Guus Hiddink die in de clinch ligt met de fiscus en jeugdvoetballers die tonnen verdienen, maar geen besef van geld hebben. Sportvedetten hebben dringend advies nodig.

Dennis Bergkamp heeft zijn geld niet over de balk gegooid en is met een geschat vermogen van 58 miljoen euro één van de rijkste voormalige profvoetballers van Nederland, Bergkamp staat hoog genoteerd in de Quote 500 junior, een ranglijst van het zakenblad Quote van vermogenden tot 40 jaar Foto Reuters Arsenal's Dennis Bergkamp places a soccer ball during a pre-season friendly match testimonial match against Ajax at the Emirates Stadium in London July 22, 2006. REUTERS/Toby Melville (BRITAIN) REUTERS

Topsport en geld. De combinatie is lang niet altijd gelukkig. En dat is niet van de laatste tijd. Denk maar eens aan de Joegoslavische adviseur Basilevitch die er bijna dertig jaar geleden voor zorgde dat een berooide Johan Cruijff weer het voetbalveld op moest. Of, veel recenter, aan de onvoorwaardelijke gevangenisstraf die de Russische bondscoach Guus Hiddink boven het hoofd hangt na een verkeerd uitgevallen fiscale constructie.

Financiële rust. Dat is wat adviseurs sporters willen bieden. Rust boven aanlokkelijke rendementen. „Inderdaad, wij bieden gemoedsrust”, zegt Wout Staal die bij ABN Amro verantwoordelijk is voor de Sportdesk. Die afdeling, met Richard Krajicek als vooruitgeschoven post, regelt sinds de lancering in 2003 de financiële huishouding van zo’n 500 Nederlandse sporters. „Wij maken in de praktijk een zakgeldconstructie. Vooraf spreek je met een sporter af hoeveel die wil besteden, inclusief vaste lasten als een hypotheek. En als het goed is, blijft er dan voldoende kapitaal voor later over”, zegt Staal. Hij schat dat er in Nederland zo’n 1.200 sportieve grootverdieners zijn die voor speciaal financieel advies in aanmerking komen.

Dat nogal wat sporters in problemen komen, vindt Staal niet verwonderlijk. „Ik geef het je te doen om verstandig op 18-jarige leeftijd met veel geld om te gaan. Rond zo’n sporter heb je vaak een heleboel mensen die mee willen praten en beslissen”, zegt Staal. „Het is wel eens gebeurd dat we onze handen van een sporter hebben afgetrokken omdat er dingen gebeurden waar wij het niet mee eens waren.”

Financieel adviseur Paul Foortse heeft ook zo zijn ervaringen. „Ik heb wel eens meegemaakt dat ik door een familielid van een voetballer werd gebeld. ‘Ik sta in de Bijenkorf en mijn pinpasje doet het niet meer. Kunt u zorgen dat ik kan betalen?’ Ga maar naar de bank, heb ik toen gezegd.”

Het voorbeeld is volgens Foortse illustratief voor de druk die een ‘rijke’ voetballer van zijn omgeving opgelegd krijgt. „Er zijn legio grote voetballers die na hun carrière niets over hebben. De grootste boosdoeners zijn de mensen die erom heen hangen. Bijvoorbeeld een vriendin die een grote invloed heeft”, zegt Foortse die onder anderen Patrick Kluivert adviseert.

Voor financieel adviseur Peter van Baarle van De Keijzer Nipius & Co zijn dergelijke gebeurtenissen aanleiding om als het ware een ring rond een voetballer aan te leggen. „Daarmee bedoel ik dat je bepaalde zekerheden inbouwt zodat je het risico voor een speler reduceert. Natuurlijk is het prima dat je een vriend helpt die een eigen bedrijf wil beginnen. Geen probleem om hem 20.000 euro te lenen, maar wij zullen er dan wel voor zorgen dat er zekerheden voor terugkomen. Bijvoorbeeld via een tweede hypotheek.”

Van Baarle werkt vaak met artiesten die een vergelijkbaar carrièreverloop hebben als voetballers. Een korte carrière waarin het kapitaal voor de rest van het leven verdiend moet worden. „Daarom moeten voetballers secuurder omgaan met geld dan ondernemers die makkelijker eventuele tegenvallers in de toekomst goed kunnen maken. Voetballers hebben veel minder de tijd om hun fouten goed te maken.”

Behalve de sporter zelf is ook zijn club gebaat bij rust aan het financiële front. Want grote schulden leiden alleen maar af. „Al zal een club een speler nooit verplichten om met ons in zee te gaan”, zegt Staal. „Nee, ook Ajax [waarvan de bank hoofdsponsors is, red.] niet, want het gaat om het eigen geld van een werknemer. Daar heeft de werkgever geen zeggenschap over.”

De affaire met Hiddink laat volgens Van Baarle zien dat een adviseur altijd aan de veilige kant moet blijven zitten. De voormalige bondscoach van Zuid-Korea kreeg het advies om in België een huis te kopen, maar de fiscus kwam erachter dat Hiddink er nooit verbleef. Afgelopen dinsdag werd zowel tegen Hiddink als zijn financieel adviseur een onvoorwaardelijke gevangenisstraf geëist. „Het geeft weer eens aan dat je weg moet blijven van de rand. Zelfs zover dat als je dan een keer gaat zwabberen, dat je nog niet in de buurt van de rand komt. En heb je twijfels: stap naar de fiscus”, aldus Van Baarle.

En twijfels zijn er snel. Neem bijvoorbeeld een tennisser die in veel landen actief is en dus ook in allerlei gebieden zijn prijzengeld verdient. „Dat is inderdaad niet gemakkelijk”, zegt Staal van ABN Amro. „Met al die landen bestaan verschillende belastingverdragen. Als wij daarmee te maken krijgen, schakelen we mensen van buiten in die daarin zijn gespecialiseerd.”

Uiteindelijk is het doel van de adviseur om de voetballer voor lange tijd als gefortuneerde klant te houden. Het tarief van de Sportdesk ABN Amro is illustratief voor die lange termijn. „Voor onze dienstverlening rekenen wij helemaal niets. Wij gaan ervan uit dat we loyaliteit kweken. En dat daardoor onze producten worden afgenomen. Maar het kan ook dat hypotheken en verzekeringen ergens anders worden afgesloten. Dan verdienen we maar even niets aan een sporter.”