ABN Amro moet nu presteren

Het wordt een spannend jaar voor ABN Amro. Vele herstructureringen moeten nu tot resultaten leiden. De markt fluistert dat de onafhankelijkheid van de bank op het spel staat.

Een adequate vertaling had hij niet helemaal paraat, toen topman Rijkman Groenink van ABN Amro gisteren het motto voor het lopend jaar onthulde. „2007 is het jaar van de delivery. Ja, hoe zal ik dat nou zeggen? We zullen nu resultaten moeten gaan leveren.”

Het komt er volgens de bestuursvoorzitter op neer dat na 2006 – „het jaar van de transitie”, „waarin de omstandigheden om in te werken moeilijk waren” – het tijd is om te oogsten. De enige concrete prognose die Groenink hierover deed was: de winst per aandeel moet ten minste 2,30 euro bedragen.

Hoe gaat de bank dat realiseren? En wat gebeurt er met ABN Amro als zij – niet voor de eerste maal – een mooie belofte niet waarmaakt?

Het afgelopen jaar zette ABN Amro voor de zoveelste keer het mes in de organisatie. Verdere banenreductie, ICT-diensten verhuisden naar lagelonenlanden, er werd minder gebruik gemaakt van kostbare consultants, en niet-kernactiviteiten werden afgestoten (projectontwikkelaar Bouwfonds, hypotheekportefeuille in de Verenigde Staten). Zelfs binnen de raad van bestuur bleven mutaties niet uit. Er kwam een herverdeling van taken, en Dolf Collee ging eind september met tegenzin met pensioen.

Rigoureuze maatregelen genoeg, maar ze wogen niet op tegen het klassieke probleem van ABN Amro: de kosten stijgen harder dan de baten. Dit leidde opnieuw tot een verhoging van de efficiencyratio (de operationele kosten afgezet tegen de opbrengsten) tot bijna 70 procent.

Weer belooft bestuursvoorzitter Groenink beterschap. Zonder concreet te worden verwacht hij op dit punt een „behoorlijke verbetering”. Die verbetering moet onder meer komen van de banenreducties – 500 op het hoofdkantoor in Amsterdam en de 900 in de VS – die vorig jaar werden aangekondigd. Groenink zei dat er geen nieuwe plannen waren om te snijden in de VS, maar zei ook niets te kunnen uitsluiten. Nieuwe verkopen van niet-kernactiviteiten zijn ook mogelijk, al zal het dan gaan om kleine onderdelen. Van kritiek op mogelijke nieuwe herstructureringen wil hij niets weten. „Herstructureringen is een zwaar beladen woord, maar het hoort bij grote internationale ondernemingen.”

Feit is dat de bank al jaren vecht tegen zichzelf om de kosten te verlagen en zo betere groeicijfers te laten zien. Er was gisteren dan ook scepsis onder analisten over de prognose van de winst per aandeel in 2007 op ten minste 2,30 euro uit te laten komen. Een ambitieus voornemen, volgens Groenink.

Maar het halen van doelstellingen is niet het sterkste punt van ABN Amro. De doelstelling voor het rendement op eigen vermogen lijkt de bank wel te bereiken. In 2006 stond dit cijfer op 20,7 procent en in 2005 op gemiddeld 23,5 procent. De bank wil in de periode 2005 tot 2008 op minimaal 20 procent uitkomen.

Een andere doelstelling lijkt echter onhaalbaar. ABN Amro zegt al sinds 2001 dat het in de topvijf wil staan van een groep van 21 zelfgekozen concurrenten. Eind 2006 stond ABN Amro op plaats 16 in deze ranglijst die wordt opgesteld naar totaalrendement voor aandeelhouders (koers plus herinvesteren van dividend). De hoogste plek die de bank ooit bereikte was 7, en het lijkt vrijwel uitgesloten dat zij de topvijf eind 2008 heeft bereikt, de officiële doelstelling die ABN Amro gisteren weer herhaalde.

Het niet waarmaken van – een deel van – de eigen beloftes, de moeilijke strijd tegen de oplopende kosten en de daardoor magere groei van de laatste jaren resulteert al enige jaren in een stroom van overnamegeruchten rond de bank. Namen van grote buitenlandse concurrenten doemen met enige regelmaat op, en zelfs het oeroude gerucht dat ABN en ING samen zullen gaan deed deze week weer even de ronde.

Groenink zei dat ABN Amro graag zelf haar toekomst wil bepalen. „Maar dat recht moet je verdienen door te leveren wat aandeelhouders willen.” Ook in dat opzicht kan 2007 wel eens het jaar van de waarheid worden. Als de bank er niet in slaagt om te oogsten na jaren van reorganisaties kan die aandeelhouder besluiten dat een andere topman, of bank, moet beslissen over de toekomst van ABN Amro.