Maandenlang streepjes zetten

Als Art Rotterdam iets over de tijd zegt, gaan we een kalme periode tegemoet. Kunstenaars knutselen maandenlang aan hun ding. Grote gebaren zijn schaars op de beurs, al krijgt religie steekjes.

Een beeld van een getormenteerde Jezus door de Britse kunstenaars Shaun Doyle and Molly Mallinson Foto NRC Handelsblad, Leo van Velzen Rotterdam, 07-02-07. Sfeerbeelden van de start van ART Rotterdam in de Cruise Terminal. Foto Leo van Velzen NrcHb. Velzen, Leo van

Het is vlak voor de opening van Art Rotterdam, de beurs voor hedendaagse kunst. In de stand van Carl Berg Gallery staat een kind een schilderij van Arno Coenen op te poetsen. Aagh, kan dat werk er wel tegen? Maar het schilderij van een grote zwarte vlieg blijkt uit kleine tegeltjes te bestaan.

Deze achtste editie van Art Rotterdam staat in het teken van handwerk. Er is weinig fotografie en video, maar des te meer schilderijen en collages. Alsof iedereen het atelier in gedoken is om beelden te maken die technisch knap in elkaar steken. Veel haast lijken deze kunstenaars niet te hebben. Jeffrey Ty Lee, vertegenwoordigd door de Londense galerie Domobaal, bewerkte foto’s kunstopslagplaats van musea maanden lang met kleine streepjes inkt, net zolang tot een hallucinerende zwarte voorstellingen ontstond. Kate Davis bij galerie Fred uit Londen stanste in een vel papier met duizenden minutieuze gaatjes een voorstelling van een geknielde figuur naast een doodskop.

Drieënzeventig galeries laten in Rotterdam hun kunstenaars zien. Steeds meer galeries komen uit het buitenland, vooral Londen, en ook het hippe Gent leverde twee galeries. Simon Pittock van Keith Talent Gallery, voor het eerst op Art Rotterdam, is tevreden. „Ik hoor overal dat de Art Rotterdam feisty is, en veel jonge kunstenaars presenteert. Net als wij.” Hij staat voor een immense kop van Jezus met een hakbijl in zijn wang, een emmer op zijn hoofd en een waterpas die in zijn oog priemt. Het beeld van Shaun Doyle and Molly Mallinson lijkt een openlijke aanval op religie. Er is meer religieus getinte kunst te vinden op deze Art Rotterdam. De beeldentaal is niet altijd even direct, soms niet meer dan een kruisje op een muur in de achtergrond. Mary Younakof bij Art Affairs verandert een foto van een kitscherige madonna in een groot fotografische wandobject, opgebouwd uit verschillende lagen van diezelfde foto. David Lachapelle beeldde Courtney Love af met een model dat verdacht veel op haar overleden echtgenoot Kurt Cobain lijkt, als Maria met een dode Jezus in haar armen.

Ook verwijzingen naar historische voorgangers zijn talrijk. De Amerikaanse Brody Condon gebruikte voor zijn computergame een schilderij van de Vlaamse primitief Gerard David uit 1505 als inspiratie. Het spel wordt in galerie Virgil de Voldere op de achterwand geprojecteerd. Ervoor rolt een man in wapenrusting in slow motion over de grond, in een performance die maar liefst drie uur duurt. Ook Fransman Cedric Tanguy bij Artspace Witzenhausen hergebruikt een illustere voorganger: op foto’s zet hij zichzelf als sportheld tegen de achtergrond van Caspar David Friedrichs desolate gotische landschappen.

Deze achtste editie is ingetogen, er is weinig brutale kunst en de meeste werken zijn bescheiden van maat. Zelfs Tjebbe Beekman, die vorig jaar indruk maakte met een immens schilderij, heeft nu kleine tekeningen die commentaar leveren op het nieuws van alledag. Er zijn evenmin opvallende performances. Alles is tot rust gekomen op Art Rotterdam. Met monnikengeduld hebben de meeste kunstenaars iets in elkaar geknutseld, gekleid of gefiguurzaagd. Karen Sargsyan bij Juliette Jongma vouwde uit papier een levendig tableau met robotachtige mensfiguren, bij Canvas International Art zie je een draak van autobanden, en een schilderij van fluweel, waarop bomen en apen verschijnen doordat de kunstenaar de stofhaartjes eindeloos in de juiste richting borstelde.

Bij galerie Maurits van de Laar verzorgt kunstenaar Zeger Reyers liefdevol zijn bijdrage aan de kunstbeurs: een luxaflex op meer dan normale grootte. Op de lamellen pootte hij ongeveer een week geleden winterrogge op een bedje van glaswol. Zo haalt hij de natuur de grote hal binnen. Fris groen torent de installatie boven de stands uit. Als de beurs over vier dagen afloopt, kan er wellicht geoogst worden.

Art Rotterdam 8-12 februari, Cruise Terminal, Kop van Zuid, Rotterdam