Jochem Uytdehaage (30) stopt met topschaatsen

Het hing al enige tijd in de lucht, maar gisteravond werd het officieel: Jochem Uytdehaage (30), één van de meest succesvolle schaatsers uit de Nederlandse geschiedenis, stopt met topschaatsen, zo bevestigde zijn team, Telfort.

Zijn naam blijft vooral verbonden met Salt Lake City, de plek waar hij tijdens de Olympische Winterspelen van 2002 onaantastbaar was en twee gouden medailles veroverde, op de vijf en tien kilometer, en een zilveren op de 1.500 meter. Hij was de eerste schaatser die de tien kilometer aflegde binnen de dertien minuten.

Uytdehaage werd dat jaar de meest succesvolle Nederlandse olympische schaatser sinds Ard Schenk, de enige die drie gouden medailles won op de Winterspelen (1972). In 2002 werd Uytdehaage ook Europees- en wereldkampioen allround. Dankzij scherpe tijden op alle afstanden staat Uytdehaage nog altijd vijfde op de Adelskalendern, de eeuwige ranglijst.

Kort na zijn laatste, moeizame rit, twee weken geleden tijdens de skate-off in Heerenveen, werd al duidelijk dat hij aanhikte tegen het einde van zijn carrière. Zijn tijd op de 5.000 meter (6.46,87) was er één „die absoluut niet bij mij past”, zei hij die avond in het lege Thialf. „Meteen kappen” spookte toen al door zijn hoofd, maar Uytdehaage wilde eerst overleggen met de mensen om hem heen.

Het plotselinge verval in de carrière van Uytdehaage blijft voor velen een groot raadsel. Na zijn topjaar lukte het hem nooit meer het niveau van 2002 te halen, al won hij in 2005 nog een Europese allroundtitel.

Zelf ontkende hij vorige maand nog dat het ernstige auto-ongeluk met zijn sportwagen op de A27 bij Maartensdijk, in september 2004, een rol speelde bij de neerwaartse spiraal waarin hij terecht kwam. Hij overleefde het ongeluk ternauwernood doordat hij uit zijn brandende raceauto Donkervoort kon kruipen.

Maar pech bleef hem achtervolgen. Er waren blessures, valpartijen, een diskwalificatie wegens stayeren voor Carl Verheijen, en vorig jaar een botsing met diezelfde schaatser.

Hoewel hij bleef geloven dat de vorm zou terugkeren, bekroop de twijfel hem steeds meer. „Eén keer lekker rijden”, prentte hij zichzelf in. Maar het bleef bij een training, af en toe een rondje. „Het is continu worstelen”, erkende hij twee weken geleden. Zijn treurige aftocht tijdens de skate-off betekende ook het einde van zijn zoektocht naar ‘het gevoel’.