De vrede winnen

Gelijk hebben we, tegenstanders van de oorlog in Irak, allang gekregen. Eerst van onszelf, toen van de twijfelaars in onze vriendenkring, van popsterren, van filmmakers, van de Democraten in de VS, van veel Republikeinen, van alles en iedereen. Een enkeling houdt nog vast aan de formulering ‘maar met de kennis van toen, was het een gerechtvaardigde oorlog.’ We bestellen nog een bier en laten de opmerking passeren, omdat we niet hooghartig willen doen. Bovendien, die formulering maakt straks misschien het verschil tussen de sympathieke Blair en de misdadige Bush die ook ‘met de kennis van nu’ vast blijft houden aan zijn gelijk.

Maar het gaat niet meer om gelijk. Duizend kilo explosieven zaaide afgelopen weekeinde dood en verderf in Bagdad. Blies de vrede weer maanden verder weg. Maakte opnieuw een einde aan de illusie dat een democratisch systeem zich laat overbrengen als een postpakketje. Toonde de logica van een onbegrijpelijke burgeroorlog.

Wat moeten de westerse mogendheden doen? Hun troepen beschaamd terugtrekken omdat ze een slapend monster hebben gewekt dat het land in een hel veranderde? Of juist alle troepen bijzetten om het land met harde hand te pacificeren?

Ik denk inmiddels dat ze het laatste moeten doen. Ik dacht dat terugtrekken de meeste kans op vrede zou bieden, maar sinds dit weekeinde ben ik van standpunt veranderd. Het gaat om de inwoners van Irak, om een land dat zichzelf naar de afgrond vecht. Ik denk niet dat de eed van de Iraakse premier Al-Maliki het geweld te zullen stoppen veel waard is.

Natuurlijk, een menselijker strategie is nodig; de VN-vlag valt in alle opzichten te verkiezen boven de Amerikaanse. Liever meer adviseurs naar Irak met kennis van het land dan meer militairen.

Maar terugtrekken? Omdat we een hekel hebben aan Bush? Ik denk niet dat we ons daardoor moeten laten leiden. De vrede win je alleen met mensen. De tegenstanders van de oorlog zullen zich nu de voorvechters van de vrede moeten tonen. Er moeten meer troepen naar Irak. Een besluit om meer Nederlandse soldaten te sturen zou ik steunen.

Menno van der Veen

Publicist en programmamaker bij de Balie in Amsterdam.