Fiscaliteit

De Belastingdienst gaat extra letten op rijders van lease-auto’s. Hij wil 60.000 sjoemelende zakenmensen op het spoor komen.

Leaserijder kan niet meer aan de fiscus ontkomen

1,2 miljoen werknemers rijden in een auto van de zaak. Zij beschouwen dat als een aantrekkelijke arbeidsvoorwaarde, maar fiscaal blijft deze verworvenheid voor velen een steen des aanstoots.

De inspecteur belast de vrije gebruiksmogelijkheid van die auto namelijk als loon dat niet in geld maar in natura wordt uitgekeerd. Om op voorhand discussies te voorkomen, fixeert de wetgever het bedrag van dat extra loon op 22 procent van de catalogusprijs van de auto.

Dit ongeacht de ouderdom of het werkelijke privégebruik. Op dat laatste geldt één uitzondering. Mensen die de lease-auto (vrijwel) niet voor zichzelf gebruiken, hoeven het zogenoemde autokostenforfait niet te betalen. De strikte grens van het dan nog toegestane privégebruik ligt op 500 kilometer per jaar.

180.000 mensen met een lease-auto doen een beroep op deze vrijstelling. Om hun claim te onderbouwen dienen ze een gedetailleerd overzicht bij te houden van alle zakelijke ritten die ze met de auto maken. Dat is de verplichte rittenadministratie. Daaruit blijkt ook het aantal privékilometers.

De Belastingdienst geeft zonder verdere vragen de vrijstelling van het autokostenforfait op basis van de simpele schriftelijke mededeling dat iemand met de lease-auto onder die 500 kilometer blijft: de ‘verklaring geen privégebruik’.

Op basis van enkele steekproeven vermoedt de Belastingdienst dat 60.000 van hen die 500-kilometergrens toch overschrijden en bovendien sjoemelen met hun rittenadministratie. Waarschijnlijk verwachten de betrokkenen de besparing van enkele duizenden euro’s aan belasting risicoloos binnen te halen.

De fiscus heeft inderdaad geen tijd om zelfs maar 10 procent van de afgegeven verklaringen na te trekken. Hij moet dus gericht zoeken naar de potentiële fraudeurs.

Daartoe hebben experts van de Belastingdienst een geheim risicoprofiel opgesteld. Wie is de typische lease-autorijder die ten onrechte de verklaring afgeeft? Relatief vaak zijn dat directeuren-eigenaren van een eigen bv (DGA’s). Die hebben immers zelf alle touwtjes van hun zaak in handen. De fraudeurs zitten op weekdagen echt voor hun werk achter het stuur; ze maken hun privéritten in de weekends.

Dan gaat de fiscus naar ze op zoek. Overigens zitten ook in het weekend heel wat mensen zakelijk achter het stuur. Maar die hebben waarschijnlijk niet een pretpark, de hoerenbuurt, een golfbaan of een meubelboulevard als bestemming. Alle reden voor de fiscus daar speciale camera-auto’s naar toe te sturen die de kentekens van alle geparkeerde auto’s vastleggen. Er worden in eerste instantie vier camera-auto’s ingezet.

Onder gunstige omstandigheden flitsen ze 4.500 kentekens per uur. Later pikt de computer daar de 180.000 vrijgestelde auto’s uit. Zo gaat het bijvoorbeeld ook in de buurt van grensovergangen tijdens de vakantie-uittocht. Wie met de lease-auto op zaterdag de Belgische grens passeert en op Tweede Paasdag bij de meubelboulevard wordt gesignaleerd, past aardig in het profiel van de gezochte fraudeur.

Er is nog een verdere verfijning van de betrokken gegevens mogelijk. Is de betrokkene DGA (risicoverhogend), maakt hij veel verkeersovertredingen (weinig respect voor de regels), loopt hij achter met belastingbetalingen (niet-loyale burger) of wordt hij in de weekends ver van huis gesignaleerd (overschrijding 500 kilometergrens)?

De antwoorden op dergelijke vragen kunnen de selectie van verdachte leaserijders terugbrengen tot een aantal dat de controleurs zelfs na de komende kaalslag in het ambtenarenbestand goed kunnen behappen. Het verdachte gedrag is overigens nog geen bewijs dat het echt om fraudeurs gaat. Het vormt wel voldoende reden om de rittenadministratie op te vragen en tijd te besteden aan het navlooien ervan. Nu komen ook de gegevens van de talloze trajectcontroles van de politie van pas. In de rittenstaten moet per dag genoteerd staan waar de betrokkene is geweest en welke route hij heeft gereden. Klopt dat niet met de plaatsen waar de betrokkene door een van de talloze overheidscamera’s is gesignaleerd, dan heeft hij een probleem. Hem hangt dan een naheffing met een fikse boete boven het hoofd. Bij een mooie lease-auto, een dito inkomen en drie jaar geknoei resulteert dat in een aanslag van 20.000 euro.

De fiscus biedt overigens iedereen die het nu benauwd krijgt, de mogelijkheid om zonder boete de verklaring eigen gebruik in te trekken en over 2007 alsnog het autokostenforfait te betalen.

Aertjan Grotenhuis