Borstjes door lavendel

Jongens kunnen borstjes krijgen van haargel, zeep en huidverzorgingsproducten waar lavendelolie in zit. Of dit ook geldt voor meisjes die nog in de puberteit zijn, is nog niet onderzocht. De borstgroei (stevig en een paar centimeter groot) bij jongetjes voor de puberteit kan ook ontstaan door theeboomolie.

Beide natuurlijke olies bevatten stoffen met een estrogene werking. Ze bootsen in levende cellen de werking van dat vrouwelijke geslachtshormoon na. En ze onderdrukken de werking van mannelijke hormonen (androgenen).

Het nieuws over de jongensborstjes wervelde afgelopen zomer al door de Amerikaanse media. De onderzoekers hadden er in juni op een congres van endocrinologen een lezing over gegeven. Zo gebeurde het dat ’s werelds beroemdste medische tijdschrift The New England Journal of Medicine afgelopen week een embargo legde op het vandaag door het tijdschrift gepubliceerde nieuws over de lavendelborstgroei, terwijl internetencyclopedie Wikipedia dit ‘nieuws’ al enkele maanden als bekend feit in haar lavendelolielemma heeft staan.

Kinderartsen van de universiteit van Denver zagen het verband. Dat is niet makkelijk, want zelfs kinderartsen zien niet veel jongetjes die op hun vierde of tiende jaar al borstgroei krijgen. In de puberteit is kortstondige borstontwikkeling bij jongens vrij normaal. Die borsten verdwijnen weer als de testosteron de overhand krijgt.

De kinderartsen in Denver dachten aan hormoon-nabootsende stoffen in voeding of verzorgingsmiddelen. Ze vroegen door, soms hardnekkig, en kwamen er zo achter dat enkele jongens producten met lavendelolie gebruikte, soms in combinatie met theeboomolie. Stopten de jongens het lavendelgebruik, dan verdwenen de borsten.

Een jongen van tien jaar oud bracht iedere dag zijn kapsel in model met haargel waar lavendelolie in zat. Hij gebruikte ook lavendelshampoo. Negen maanden nadat hij daarmee stopte, waren zijn stevige borstknopjes van 3,5 centimeter lang en 4 centimeter breed weer tot zacht weefsel van 1 centimeter hoog geslonken.

Een vierjarig jongetje werd door zijn moeder een tijdje ingesmeerd met een genezende balsem waar lavendelolie in zat. Ook zijn borsten verdwenen een aantal maanden nadat de balsem in de ban was gedaan.

Lavendelolie is een veelgebruikte etherische olie. Hij zit vaak als parfum in zeep en cosmetica. De kruidengeneeskunde kent een lange lijst toepassingen voor de al eeuwenlang gebruikte lavendelolie. Lavendel kalmeert bijvoorbeeld, ontsmet ook, helpt tegen winderigheid, winterhanden, wonden en zweren. En hier en daar staat het kruid vermeld als een middel dat de menstruatie opwekt. De medisch-wetenschappelijke databank Medline meldt echter alleen dat buikmassage met olie waarin enkele druppels lavendelolie zitten (aromatherapie) de buikkrampen bij ongesteldheid verzachten.

In deze rubriek worden werking en risico’s van een medicijn besproken.