Sekte wachtte op de messias

Bij de stad Najaf vocht een shi’itische sekte met Iraakse en Amerikaanse militairen.

Maar wat weten we eigenlijk van deze veldslag?

Leden van de shi’itische sekte het ‘Leger van de Hemel’, gewond geraakt bij de veldslag in Najaf. Foto AP This image released Tuesday Jan. 30, 2007 by the Najaf governor's office shows members of a little know cult called "Soldiers of Heaven," wounded in a fierce 24-hour battle which took place last weekend between the Iraqi troops backed by the US forces, the Najaf governors office said. Iraq's Defense Ministry said 263 militants were killed, 210 wounded and 392 captured. (AP Photo/ Najaf Governor Office) NO SALES Associated Press

Het was een sekte van messianistische shi’ieten die zondag tijdens een massale Iraaks-Amerikaanse legeroperatie vlak bij de shi’itische heilige stad Najaf is geëlimineerd, daarover bestaat nu wel een consensus. Maar verder bleef gisteren onduidelijk wat er precies is gebeurd.

Iraakse militaire en politieke leiders hebben alle hun eigen versie over de gebeurtenissen, en Amerikaanse commandanten ter plaatse laten tot dusverre niet veel los over het verloop van de strijd, bewapening van de sekte en aantallen slachtoffers. Iraakse bronnen spreken van 120 tot 400 doden onder de sekteleden, mogelijk inclusief vrouwen en kinderen. Over eigen verliezen zwijgen zij. Aan Amerikaanse kant zijn in elk geval twee doden gevallen, inzittenden van een helikopter die is neergehaald. 100 tot 500 sekteleden zouden zijn gevangen genomen.

Diverse Iraakse leiders maakten aanvankelijk melding van de aanwezigheid van sunnitische extremisten en buitenlandse strijders – Afghanen, Soedanezen, enzovoorts – onder de tegenpartij; een ondergouverneur van de provincie Najaf herkende de hand van Al-Qaeda, een ander die van wijlen Saddam Husseins seculiere Ba’athpartij. Van de gebruikelijke verdachten bleef alleen Iran nog ongenoemd.

Maar geleidelijk werd duidelijk dat het ging om een groep die zich het Leger van de Hemel noemt. Deze shi’itische sekte was in afwachting van de terugkeer van de Mahdi, een soort islamitische messias, en de komst van een duizendjarig rijk van vrede en gerechtigheid. Volgens de meeste bronnen maakte de sekte zich op om de hoge geestelijkheid in Najaf te vermoorden. Weer niet duidelijk is of die moordpartij was bedoeld als de strijd tussen goed en kwaad die aan de komst van de Mahdi voorafgaat, of om potentiële rivalen te doden, zoals plaatselijke autoriteiten dachten.

De aanval was voor maandagavond of gisteren gepland, op Ashura, het hoogtepunt van de islamitische maand Moharram wanneer de shi’ieten de dood van Mohammeds kleinzoon Hussein herdenken. Daarvoor zijn honderdduizenden pelgrims naar de heilige steden Kerbala en Najaf gekomen. Volgens sommige lezingen wilden de sekteleden ook pelgrims vermoorden, volgens andere waren ze plan Najaf binnen te gaan te midden van de pelgrims.

De sekte had zijn kamp opgeslagen in de dadelpalmboomgaarden die Najaf omringen. Na een tip gingen Iraakse regeringstroepen in de aanval – het Amerikaanse leger heeft vorige maand alle verantwoordelijkheid voor de veiligheid aan de Irakezen overgedragen. The New York Times schreef gisteren dat de sekteleden de Iraakse soldaten volledig overrompelden, en dat het Amerikaanse leger uiteindelijk de operatie moest overnemen om orde op zaken te stellen. The New York Post daarentegen meldde dat Amerikaanse militaire functionarissen de operatie „karakteriseerden als positief signaal dat de tot Iraakse veiligheidsdiensten in staat waren een belangrijke slag te leiden”. (President Bush zei later dat de operatie een aanwijzing vormde dat de Irakezen beginnen de controle over te nemen.)

De Iraakse autoriteiten hamerden erop dat de sekte zwaar was bewapend en goed georganiseerd en getraind. Een Amerikaanse militaire bron maakte melding van lichte wapens, raketwerpers en handgranaten, een arsenaal dat naar Iraakse begrippen niet bijzonder indrukwekkend is. De Amerikaanse luchtmacht maakte een einde aan de sekte.

Volgens de meeste Iraakse zegslieden is ook de leider van de sekte gedood. Eerst werd gemeld dat dit een Libanees was, vervolgens Ahmed Hassani al-Yemeni uit Diwaniya, maar inmiddels gaat het om Dia Abdul Zahra Kadim uit Hilla, een man met diverse schuilnamen die volgens de Iraakse commandant van de regio Najaf met twéé pistolen was gewapend.