Koštunica wil Ahtisaari niet ontvangen

De Servische premier Vojislav Koštunica weigert VN-bemiddelaar Martti Ahtisaari te ontvangen als die vrijdag in Belgrado zijn voorstel over de toekomst van Kosovo komt presenteren. President Boris Tadic van Servië zal Ahtisaari daarentegen wel ontmoeten.

Koštunica maakte duidelijk dat de Servische regering demissionair is en alleen technische zaken kan afhandelen. De regering zou geen mandaat hebben om over belangrijke zaken te onderhandelen. Gisteren zei een minister dat Ahtisaari vrijdag in Belgrado geen enkele minister te zien krijgt.

Koštunica’s standpunt wordt gedeeld door zijn partij, de Democratische Partij van Servië (DSS), maar niet door andere partijen. Zo is de Democratische Partij (DS) van president Tadic het niet met Koštunica eens. De DS gaat er van uit dat de regering – demissionair of niet – niet kan weigeren over zaken van nationaal belang te praten. De kritiek van de DS op Koštunica en zijn partij bleef gematigd, omdat beide partijen samen de volgende regering willen vormen en de DS geen behoefte heeft aan een harde confrontatie.

Sommige waarnemers menen dat Koštunica en zijn ministers Ahtisaari niet willen zien om niet te worden geassocieerd het kernpunt van zijn plan, het verlies van Kosovo. Hij ziet liever dat Tadic die last op zich neemt. Koštunica zou, door Ahtisaari te vermijden, bovendien uiting geven aan zijn minachting voor de Finse diplomaat, die volgens hem anti-Servisch is. Eerder deze maand zei hij dat Ahtisaari zo lang niet in Belgrado is geweest dat men daar is vergeten hoe hij eruit ziet. Critici in Servië zeggen verder dat Koštunica de kans om alsnog invloed uit te oefenen op Ahtisaari’s voorstel, niet zo maar mag laten lopen.

Ahtisaari wil vrijdag zijn plan in zowel Belgrado als Priština voorstellen. De inhoud van zijn voorstel wordt dan pas bekend. Volgens onbevestigde berichten pleit Ahtisaari niet met zoveel woorden voor de onafhankelijkheid van Kosovo, maar geeft hij wel de weg naar die onafhankelijkheid aan. In maart – zo zou hij voorstellen – moet de Veiligheidsraad van de VN een resolutie over Kosovo opstellen, die resolutie 1244 (uit 1999) vervangt. In de nieuwe resolutie wordt, anders dan in ‘1244’, geen melding meer worden gemaakt van de Servische soevereiniteit over Kosovo. Als deze resolutie wordt aanvaard, vervalt het Servische recht op Kosovo formeel en kan de regering in Priština de onafhankelijkheid uitroepen. Elk land kan vervolgens bepalen of het die erkent of niet.

De premier van Kosovo, Agim Çeku, zei eind vorige week dat zijn regering staat op onafhankelijkheid, maar die niet voortijdig en eenzijdig zal uitroepen. Hij wil dat de onafhankelijkheid bereikt wordt volgens de procedures die de VN en de internationale Contactgroep hebben vastgesteld, ook al zal het voorstel van Ahtisaari de Kosovo-Albanezen „niet volledig tevreden stellen”. (AFP, VIP)