De 27ste letter

Op elke uitvinding is een veelvoud die de markt (nog) niet heeft gehaald.

Carsten Clarijs bedacht een oplossing voor het taalprobleem in Nederland.

De letter 'joker' , voor als je even de spelling niet weet. rubriek de uitvinding bedacht door Carsten Clarijs

Het is de maand van het taalalarm. ‘Studenten kunnen niet meer spellen’ kopte NRC Handelsblad op de voorpagina na een rondgang langs universiteiten. De HBO-raad kondigde een groot taal- en rekenonderzoek af, omdat 68 procent van de eerstejaars pabo-studenten was gezakt voor een taaltoets (als dat percentage klopt, tenminste).

De Haarlemmer Carsten Clarijs (29) heeft er iets op gevonden: de 27ste letter van het alfabet. Hij ziet er uit als een hoekig krulletje in een verzorgd schoolschriftje en heeft geen klank. De 27ste letter van het alfabet is de joker.

„Je gebruikt deze letter als je niet zeker weet wat de correcte spelling is”, mailt Clarijs in keurig ABN. „Schrijf je bijvoorbeeld iets met ‘dt’ of alleen met een ‘d’? Met een korte ei of een lange ij? In plaats van gokken en mogelijkerwijs fouten te maken, kun je nu de joker inzetten. Gegarandeerd foutloos.”

Dat roept wel wat praktische vragen op. Hoeveel jokers is acceptabel in een sollicitatiebrief? En is er al een joker in braille? Even Haarlem bellen.

„Ach,” zegt Clarijs, die communicatie-adviseur van de Hogeschool InHolland (aha!) en kunstschilder blijkt, „het is nog een ideetje van toen ik de Hallo Academie deed, een dagopleiding voor toegepaste creativiteit. Elke dag moesten we tien nieuwe ideeën bedenken. Onder de noemer ‘Meer is bijna beter’ heb ik gezocht naar dingen die op het eerste gezicht een aardige toevoeging lijken, maar in werkelijkheid nutteloos zijn. De joker is aardig gelukt.”

Dus het is geen zwaar bevochten patent? „Nee, nee. Het is gewoon een denkrichting waarin ik zat te exerceren. Maar de joker roept een goede discussie op. Ik bedoel, moeten wij dan maar accepteren dat onze taal er aan gaat?”

De vorm? „Ja, verzin maar eens een nieuwe letter die past binnen het alfabet. Dit paste wel binnen ons schrift voor mijn gevoel. We hebben nog wel eens gediscussieerd over toepassing op de computer. Een jokertoets... Bij de euro is het ook gelukt.”

Clarijs is geen taalpurist? „Verre van. Als mij iets opvalt in een tekst, dan is het écht foute boel.”