Trouwen aan de balie kost niets

Gratis trouwen aan de balie of in een kantoortje van het gemeentehuis is populair.

En niet alleen bij mensen met een laag inkomen, ook stelletjes met geld doen het.

Cynthia Versluis en Ali Gökhan Ülkened zijn vorige week gratis getouwd in Schiedam. Foto Leo van Velzen Schiedam, 17-01-07. Kosteloze trouwpartij van de fam. Ulkened. Foto Leo van Velzen NrcHb. gratis trouwen huwelijk Velzen, Leo van

Het is precies negen uur ’s ochtends als Cynthia Versluis en Ali Gökhan Ülkened de lunchkamer van het Schiedamse stadskantoor binnenlopen. Tien minuten later komen ze weer naar buiten, getrouwd. Een huwelijk zonder opsmuk, een ambtenaar zonder toga en geen toespraak. Voordeel: de trouwerij is gratis.

Cynthia Versluis is in verwachting en vertelt dat zij en haar man daarom graag wilden trouwen. Volgens de bruid is zo’n gratis huwelijk zo slecht nog niet. „Ik had er niet zo veel van verwacht, maar eigenlijk was het nog best mooi.” Het echtpaar, beiden 21 jaar oud, ziet er chic uit in jurk en pak en de trouwambtenaar probeert er nog wat van te maken door vaak de woorden „liefde” en „geluk” te laten vallen. Ook het publiek is met twaalf personen redelijk talrijk, want de gemeente maakt regelmatig mee dat er behalve het bruidspaar en de getuigen niemand bij het huwelijk aanwezig is. Schiedam krijgt veel aanvragen voor gratis trouwerijen en heeft een wachtlijst van ruim twee maanden.

Volgens voorzitter Cees Meesters van de Nederlandse Vereniging voor Burgerzaken (NVVB), een organisatie voor gemeenten en ambtenaren, is een landelijke trend zichtbaar. „De wachtlijsten voor gratis huwelijken worden langer en gemeenten hanteren daarom steeds meer beperkende maatregelen.” Hoeveel gratis trouwerijen jaarlijks precies worden voltrokken is niet bekend. Volgens het CBS zijn er in 2005 totaal 72.263 stellen getrouwd, maar de instelling specificeert die niet naar gratis en betaalde trouwerijen. Ook de NVVB verzamelt geen landelijke gegevens. Volgens de website www.trouwtarieven.nl, die in contact staat met de gemeenten en ontwikkelingen op het gebied van trouwen in de gaten houdt, wordt zo’n twintig tot veertig procent van alle huwelijken gesloten in de gratis uurtjes.

Gemeenten kunnen de cijfers zelf registreren, maar de aantallen lopen nogal uiteen. Zo was in Alphen aan den Rijn in 2005 25 procent van alle huwelijken kosteloos. In Utrecht was het in hetzelfde jaar echter maar ongeveer acht procent en in Best was het in 2006 bijna 45 procent. Een woordvoerster van Best zegt dat „maar enkelen van de echtparen die gratis trouwden ook echt financieel niet in staat waren om een ‘normaal’ huwelijk te betalen”.

Alle gemeenten zijn in Nederland wettelijk verplicht eens per week een mogelijkheid te geven tot gratis trouwen, steden met meer dan 10.000 inwoners zelfs tweemaal per week. De regeling stamt uit 1897 en is ooit bedoeld om minder draagkrachtigen de kans te bieden om zonder kosten in het huwelijk te treden. Ongehuwd samenwonen was destijds immers een zonde. Het zijn echter niet alleen koppels met een klein budget, maar ook stellen met ruim voldoende financiële middelen die gebruik maken van een gratis huwelijk. De gemeente Breda voltrekt de huwelijken gewoon aan de balie, maar toch had de stad een wachtlijst van een half jaar. „We hebben de capaciteit uitgebreid naar vier mogelijkheden in de week en nu hoeven mensen nog maar een maandje te wachten”, aldus een woordvoerster.

Waarom willen mensen graag gratis trouwen? Volgens een woordvoerster van www.trouwtarieven.nl kiezen echtparen er steeds vaker voor om het trouwfeest goedkoop te vieren in landen als Kroatië en de formaliteit zelf zo goedkoop mogelijk in Nederland te regelen. Ook bespeurt de website een groeiende behoefte om huwelijken in natuurlijke omgevingen als het bos of strand te vieren. „Deze koppels stellen zich niet tevreden met de vaste locaties die de gemeente biedt en kiezen dan maar voor een snel en gratis huwelijk”, aldus de woordvoerster. Schiedam maakt soms mee dat pas getrouwde stellen er snel vandoor moeten om nog het vliegtuig te halen voor een dure huwelijksreis. Het komt volgens de gemeente ook vaak voor dat juist de echtparen die gratis trouwen, de duurste trouwboekjes uitzoeken.

Ondertussen kost het de gemeente wel geld de trouwruimte te huren en de bode en trouwambtenaar op te laten draven. Schiedam beraamt de kosten op 250 euro per huwelijk. Aangezien de stad twee gratis huwelijken per week doet en altijd een wachtlijst heeft, bedragen de jaarlijkse kosten zo’n 26.000 euro. Door de trouwerij ’s ochtendsvroeg en zonder opsmuk te houden, probeert de gemeente het gratis huwelijk te ontmoedigen. Ook in de meeste andere gemeenten vinden de trouwerijen in de ochtend tussen half negen en tien uur plaats en met een achterafzaaltje in plaats van een luxe balzaal als decor. Een woordvoerster van de gemeente Alkmaar vat de situatie in één zin samen: „Mensen moeten trouwen op een vroege rottijd, maar op de een of andere manier maken mensen er toch gebruik van.”

Meer over gratis trouwen, vind je op: www.trouwtarieven.nl/gratis-trouwen