Makelaars willen weg uit schimmige sfeer

Een aantal spelersmakelaars, onder wie Rob Jansen, Kees Ploegsma en Sören Lerby, heeft zich verenigd in Pro Agent. De belangenvereniging wordt de gesprekspartner van de KNVB.

Hoewel ze volgens schattingen met het opstrijken van forse tarieven jaarlijks tientallen miljoenen euro’s aan het betaald voetbal onttrekken, heeft de voetbalbond KNVB zich nooit nadrukkelijk bemoeid met de werkzaamheden van spelersmakelaars. Slechts bij excessen werd ingegrepen.

Daar komt binnenkort verandering in. Een werkgroep, die buiten de voetbalbond bestaat uit vertegenwoordigers van de clubs, spelers, werkgevers en de zaakwaarnemers, zal het bondsbestuur adviseren over een gedragscode voor spelersagenten. Een en ander wordt vervolgens in een speciale reglementswijziging vastgelegd. De makelaars vallen dan onder het tuchtrecht van de bond. „Op deze wijze haal je de begeleiding van spelers uit de schimmige sfeer”, zegt KNVB-woordvoerder Frank Huizinga. „Er komt dan meer toezicht en bij misstanden kan er eventueel door de tuchtcommissie worden opgetreden.”

Als de reglementswijziging in de voorjaarsvergadering van de bond is aangenomen, wordt Pro Agent de officiële gesprekspartner van de KNVB. Deze belangenvereniging is opgericht door de spelersbegeleiders Rob Jansen, Kees Ploegsma, Sören Lerby en Jan van Baal. Zij laten alleen makelaars met een officiële FIFA-licentie toe tot hun organisatie. Volgende maand worden zij uitgenodigd lid te worden van Pro Agent. In maart zal de organisatie zich presenteren. „We willen graag in overleg treden met de KNVB om te kijken hoe we deze groep spelersagenten kunnen ondersteunen”, zegt Frank ter Huurne van het ondersteunende Amsterdamse advocatenkantoor BrantjesVeerman. „Je ziet dit ook in de omringende landen in Europa. Pro Agent probeert kwaliteit te ondersteunen. Net zoals de NVM (vereniging van huizenmakelaars, red.) een keurmerk afgeeft. Als je de krachten bundelt, kun je in samenwerking met de KNVB proberen van de makelaarswereld een evenwichtige, transparante business te maken.”

Het is veel FIFA-agenten een doorn in het oog dat malafide spelersbegeleiders met de hulp van een advocaat hun praktijken legaal maken. Officieel mogen clubs bij transfers alleen zaken doen met makelaars die in het bezit zijn van een licentie van de wereldvoetbalbond. De FIFA stelt die eis niet aan een advocaat. Ter Huurne, zelf ook in het bezit van de vereiste licentie: „Het is naar mijn oordeel onacceptabel dat zaakwaarnemers, die niet over een licentie beschikken, de reglementen omzeilen en op het laatste moment een advocaat inschakelen om het contract te ondertekenen. Dit veroorzaakt wanpraktijken. Een advocaat dient zich niet te lenen voor zo’n truc. Hij moet zijn juridische expertise verkopen, niet zijn handtekening. Als je dit als bond verbiedt, ben je van een hoop ellende af. Makelaars zonder licentie zet je dan buitenspel.”

Pro Agent gaat ook andere diensten aanbieden. „Makelaars kunnen straks aankloppen voor alle vraagstukken waarmee ze in aanraking komen. Bijvoorbeeld op het gebied van contracten. Met de KNVB zou gesproken kunnen worden over het ontwerpen van standaardovereenkomsten tussen makelaar en speler. Ik denk verder ook aan het instellen van een klachtenregeling.”

De nieuwe belangenvereniging wil spelersagenten tevens ‘bijspijkeren’ over juridische kwesties. Ter Huurne vindt dat de voetbalwereld soms slecht op de hoogte is van de rechtspositie van de speler, zoals die staat omschreven in het transferreglement van de FIFA. De advocaat wijst op de zaak-Webster in Schotland, die ook voor Nederland gevolgen kan hebben. Hearts-speler Andy Webster weigerde begin vorig jaar zijn contract te verlengen. Hoewel zijn contract nog een seizoen doorliep, kon hij op grond van artikel 17 aan het einde van het seizoen zijn verbintenis eenzijdig opzeggen voor de restwaarde van zijn contract (3,5 ton, Hearts vroeg 2,8 miljoen euro) en overstappen naar het Engelse Wigan Athletic. De in het FIFA-transferreglement opgenomen beschermde periode was namelijk verlopen. Spelers onder de 28 jaar kunnen na drie jaar hun verbintenis eenzijdig opzeggen. Voetballers ouder dan 28 hebben die mogelijkheid na twee jaar.

Het is een regel die in Nederland nauwelijks bekendheid geniet. „Maar er lopen in onze eredivisie ook Websters rond”, meent Ter Huurne. „Als ze hiervan op de hoogte zijn, zouden ze er in de huidige transferperiode (loopt tot en met 31 januari, red.) nog gebruik van kunnen maken. Deze regel heeft als positieve kant dat een voetballer nu een middel bezit om zijn loopbaan eenzijdig te sturen. En als schaduwzijde dat clubs slechts de restwaarde van het resterende contract incasseren. Clubs kunnen zich hier tegen wapenen door de speler voor het einde van de beschermde periode een nieuw contract of hoger salaris aan te bieden.”

Het lichten van een eenzijdige verlengingsoptie, zoals Ajax een paar jaar geleden deed met het contract van Hatem Trabelsi, is in de ogen van Ter Huurne in strijd met het arbeidsrecht. „De uitspraak van de arbitragecommissie van de KNVB was destijds onbegrijpelijk. Wat in een contract staat kan arbeidsrechtelijk toch nietig zijn. Wat een werkgever kan, moet een werknemer ook kunnen.”

    • Erik Oudshoorn