Een moordenaar blijft wel je vader

Wat voor idee zou je van de actualiteit krijgen als je alleen naar de Nederlandse televisie keek? Neem gisteravond. In een hoekje van deze krant stond dat volgens het Algemeen Dagblad tegen de verdachte van de moord in 2de Exloërmond eerder aangifte was gedaan, door zijn ex-vrouw en dochter wegens bedreiging en mishandeling, en door een vriendin van de dochter wegens aanranding. Verder ging het in de krant en op de radio meer over de Amerikaanse verkiezingen, en over de vermoorde journalist Hrant Dink en de gevolgen voor Turkije. Op de televisie ging het voornamelijk over de persoon van de moordenaar.

Zowel Netwerk als Nova had zich erop gestort, met verschillend resultaat trouwens. Dat is altijd leerzaam om te zien, hoe vrijwel eenzelfde onderwerp of formule volkomen anders neergezet kan worden. In Netwerk, gisteravond verzorgd door de NCRV, was de sfeer zoals Netwerk die graag heeft: sensatiebelust en borstklopperig. Eerst zag je, als lokkertje, even de dochter van de moordenaar praten over haar vader. Netwerk heeft de dochter! Kijkt allen! Toen werd aan allerlei mensen uit de buurt op straat gevraagd naar hun mening. Ja, die mening kon je wel verzinnen. Ze vonden het vreselijk en die man moest de doodstraf krijgen, dan wel geëxporteerd worden naar een land waar de straffen strenger zijn dan hier. Straatinterviews, je hebt er hoegenaamd niets aan. Toen kregen we redelijk chaotisch iets over eerdere aangiften en daar stond de advocaat van de verdachte, de heer Klopstra die van Aart Zeeman per se een eerdere uitspraak moest terugnemen, namelijk dat de man een ‘rustige marktkoopman’ was. Dat was-ie niet!

Dat iemand soms een agressieve gek kan zijn en op andere momenten een rustige marktkoopman, dat dat nu juist het onvoorspelbare en griezelige is, kwam in het zeemannenhoofd niet op.

En daar was de geschokte dochter weer, die zei dat haar vader „last had van losse handjes’’, dat ze dit nooit van hem verwacht had, dat hij „gewoon een moordenaar” was en dat ze hem moesten „ophangen naast Saddam Hussein”, dat hij ook positieve kanten had en zelfs dat het niet gebeurd zou zijn als zij en haar broer bij hem waren blijven wonen. Hoe het nu met haar ging? „Kon beter”, zei ze met noordelijk gevoel voor understatement.

Hoe het precies zat met de aangiften bij de politie was het interessantste punt, zij het niet het meest duidelijke. Er werd gesuggereerd, dat de politie veel meer had moeten en kunnen doen.

Nova had ook een selectie gemaakt uit de beelden van het interview dat TV Drenthe met de dochter had gehad (hier was het ineens heel duidelijk waar die beelden vandaan kwamen) maar de selectie was iets anders. Hier kwam meer de nadruk te liggen op de eerdere aangiften van moeder en dochter. Advocate Gabi van Driem vroeg zich af of het voor de dochter wel zo goed was om dit allemaal op de televisie te zeggen. En ze legde uit wat het verschil is tussen iets melden bij de politie en een aangifte doen, waaruit mogelijk het verschil te verklaren is tussen de vele aangiften die moeder en dochter zeggen te hebben gedaan en de twee keer die de politie wist terug te vinden.

Een ‘melding’, zo zei Van Driem, gaat naar een centraal archief en dat is dat. Meldingen zijn „losse flodders”. Voor een aangifte moet men naar het bureau komen. Het is wel de taak van de politie, of zou dat in ieder geval moeten zijn, om een of twee dagen ná zo’n melding contact te zoeken en te vragen of men inmiddels aangifte wil doen. Dat is niet gebeurd. Dank aan Nova voor de verduidelijking.

Reageer op deze column via www.nrc.nl/ogen