Reptielenmedicijnen op de markt

Capoten, of Captopril, is een farmaceutische versie van het gif van de Braziliaanse lanspuntslang (Bothrops jararaca). De werkzame stof ontspant de bloedvaten, wat de bloeddruk verlaagt. Voor de slachtoffers van de lanspuntslang is dit dodelijk, maar in lagere doses helpt Capoten tegen een verhoogde bloeddruk en hartfalen. In 2002 heeft de verkoop van dit type medicijn wereldwijd een winst van 7,8 miljard dollar opgeleverd.

Byetta is een veelgebruikt medicijn tegen diabetes type II. Het is gebaseerd op een toxine uit het gif van het Noord-Amerikaanse gilamonster (Heloderma suspectum), een hagedis die na het eten van een grote prooi soms maandenlang niet eet. De werkzame stof, exenatide, stimuleert in het eigen spijsverteringsstelsel de afgifte van insuline, dat op zijn beurt de afbraak en opslag van glucose reguleert. Exenatide lijkt veel op het menselijke eiwit GLP (glucagon like peptide), dat een vergelijkbare functie vervult. Exenatide blijft echter veel langer werkzaam.

Aggrastat, of Tirofiban, imiteert het gif van de zaagschubadder (Echis carinatus). De werkzame stof voorkomt het samenklonteren van bloedplaatjes en gaat daarmee bloedstolling tegen. Bij de slachtoffers van deze slang leidt dat tot dodelijke bloedingen, maar in lage concentraties kan dit toxine hartinfarcten voorkomen. Ook Integrilin, Viprinex en Alfimeprase voorkomen bloedstolling. Zij zijn gebaseerd op het gif van respectievelijk de dwergratelslang (Sistrurus milliaris barbouri), de Maleise grondadder (Calloselasma rhodostoma) en de Noord-Amerikaanse koperkopslang (Agkistrodon contortrix). Het gif van deze laatste bevat ook contortostatine. Men onderzoekt momenteel of deze stof potentie heeft als anti-tumormedicijn. Contortostatine verhindert namelijk de ontwikkeling en groei van bloedvaten en remt daarmee tumorgroei.