Film als drager van dromen

Tentoonstelling: Projection Project ‘durven denken, durven dromen’. T/m 25 feb in Muhka, Leuvenstraat 32, Antwerpen. Open: di t/m zo, 10-17u. Info: 003232609999, www.muhka.be

Alsof je zo de zomer instapt. Dat gevoel wordt opgeroepen door het videowerk De Nos Jours (2003) van Marie José Burki, te zien in het Muhka in Antwerpen. Langzaam glijdt de camera door het gras en vangt in zijn baan mensen in zomerkleren, zittend op de grond, of terwijl ze een boek lezen met het hoofd in de schoot van een geliefde. Heerlijk ontspannen genieten ze van een zomerse dag in het park. De film is zo geprojecteerd dat je eigen schaduw op de film valt. En dat is ook precies de bedoeling van de samenstellers, die met deze tentoonstelling het thema ‘projectie’ in de breedste zin van het woord aanpakken.

De tentoonstelling Projection Project is onderdeel van een programma van presentaties, lezingen, filmvoorstellingen en een diepgravend boek. Het moet een project dat aanzet tot nadenken. De curatoren hebben rijkelijk associatief kunstwerken bij elkaar gezet, die allemaal over projectie gaan.

In deze uiteenlopende verzameling kunstwerken doemt gelukkig toch een rode draad op: de liefde voor authentieke filmprojectie, die dankzij de digitale revolutie dreigt te verdwijnen. De ratelende projectoren worden steeds schaarser in het museum. Toch wilde Edwin Carels, een van de samenstellers van Projection Project, er geen fetisjistische tentoonstelling van maken die vooral de techniek van film verheerlijkt.

Film is op deze tentoonstelling vooral een drager van dromen, verwachtingen of idealen. Hoop overheerst, en onvertogen woorden vallen nauwelijks. Dat zagen we bij Burki en dat zien we ook bij de film Long after Tonight (2005) van Matthew Stokes. De film toont mensen die in Noord-Engeland dansen op de opzwepende tonen van een Engelse variant van Amerikaanse soul uit de jaren vijftig en zestig. Ze dansen in de kerk waar indertijd de eerste dansavonden werden georganiseerd. Het is of zo de ellende uit de wereld op een afstandje wordt gehouden, terwijl Jezus vanaf het kruis een oogje in het zeil houdt.

Projectiekunst is niet eenduidig, dat zie je ook aan hoe omstandig de samenstellers het onderwerp hebben aangepakt: naast films zijn er ook werken op papier te zien en zelfs een zwarte sculptuur van Thierry de Cordier, als tabula rasa voor projectie. Maar dat geeft niet: je loopt met een licht gemoed weer naar buiten, vanwege het mild positieve wereldbeeld dat zorgvuldig is opgebouwd met de videowerken. En dat allemaal om de ouderwetse, analoge filmprojectoren passend uit te luiden.