corpus1.aac.ac.at/fackel/

„Voor zover bekend heeft maar één enkel mens, de voormalige minister van Cultuur Michael Naumann, beweerd ‘de complete Kraus’ te hebben gelezen, en dat zelfs meerdere malen (gelezen én beweerd)”, aldus de Frankfurter Algemeine over het onlangs integraal op het net geplaatste tijdschrift Die Fackel van de Oostenrijkse schrijver en polemist Karl Kraus (1874-1936). Deze opmerking geeft pas zijn volle betekenis prijs, als de cijfers erbij worden verteld: Die Fackel online beslaat alle 37 jaargangen, 922 nummers, 22.500 pagina’s van Kraus’ ‘eenmansguerrilla’ tegen politieke en culturele misstanden in Oostenrijk. Wie dat allemaal wil lezen is zo een jaar zoet, en dan moet je nog beginnen aan Kraus’ poëzie, toneelstukken en brieven. Minstens zo’n monnikenwerk moet het zijn geweest voor de Oostenrijkse Academie van Wetenschappen om deze mammoet te digitaliseren. Vorige week schreven Kraus-vertalers Bindervoet en Henkes in deze krant over Die Fackell: „Het bijzondere van de satire en polemiek van Kraus lag in het feit dat hij zijn tegenstanders zoveel mogelijk zelf aan het woord liet. Hij citeerde ze letterlijk, zodat ze zichzelf belachelijk konden maken [...] Als hij de Berlijnse journalist Alfred Kerr onder handen neemt, doet hij dat door hem uitgebreid te citeren en zijn commentaar daarna te beginnen met de opmerking: ‘Dit is tot nu toe het krachtigste wat ik tegen heer Kerr heb ondernomen.’”

    • Reinier Kist