Parlement van Somalië stuurt voorzitter weg

Een machtsstrijd binnen de zojuist in Mogadishu geïnstalleerde regering van Somalië heeft tot het ontslag geleid van de voorzitter van het parlement, Sharif Hassan Sheik Aden.

Waarnemers noemen zijn ontslag een slecht begin voor de noodzakelijke verzoening in het land.

Het parlement besloot gisteren Hassan Aden zijn positie te ontnemen omdat hij president Abdullahi Yusuf en premier Gedi zou hebben tegengewerkt. Hij zette zich in voor een dialoog met de fundamentalisten van de Unie van Islamitische Rechtbanken, die door een Ethiopische invasiemacht vorig maand uit Mogadishu werd verdreven. Ook is hij een uitgesproken tegenstander van de aanwezigheid van Ethiopische troepen in Somalië.

De interim-regering is verdeeld sinds haar oprichting twee jaar geleden in buurland Kenia. Er bestaan vele kampen in het tachtig leden tellende kabinet; de belangrijkste scheidslijn loopt tussen de president en de premier enerzijds en parlementsvoorzitter Hassan Aden anderzijds. Door deze ruzie functioneerde de regering een jaar lang niet en pas na Jemenitische bemiddeling gingen beide kampen vorig jaar samenwerken.

De tweespalt bleef echter bestaan. President Yusuf staat bekend als een intolerante leider, zijn premier Gedi als een zwak politicus die zijn positie aan Yusuf dankt. Aden is volgens zijn tegenstanders even autoritair en gedraagt zich als de hoogste leider van het land. Tegen de wil van president Yusuf reisde hij in november naar Mogadishu en sloot een akkoord met de rechtbanken. President Yusuf negeerde dit vredespact en liet de Ethiopische troepen de rechtbanken verdrijven.

Hassan Aden behoort tot de Merifle Digil-clan, die Zuid-Somalië bewoont. Zijn clan is niet sterk vertegenwoordigd in de hoofdstad en heeft er ook geen militie. Maar hij onderhoudt er goede relaties met de zakenwereld die enkele jaren geleden de rechtbanken oprichtte. Voor verzoening met de zakenlui en met de gematigde elementen onder de gevluchte fundamentalisten is hij belangrijk. Maar de regering lijkt sinds haar overwinning niet geïnteresseerd in een deal met de rechtbanken.

De VS en de Europese Unie spraken gisteren hun ongenoegen uit over het ontslag van Hassan Aden. Zij vinden dat de gematigde aanhangers van de rechtbanken een rol moeten krijgen in de regering.

Hassan Aden vertegenwoordigde in de regering de zogenaamde Mogadishugroep van krijgsheren en parlementsleden. De twee belangrijke krijgsheren uit de groep zijn Mohamed Qanyare Afrah en Musa Sudi Yalahow. Zij waren ministers in de regering-Yusuf totdat ze in juli werden ontslagen omdat ze door de rechtbanken uit Mogadishu waren verdreven. Gisteren sloten ze een deal met Yusuf en beloofden hun troepen te laten opgaan in een nieuw nationaal leger.